Từ phân loại thu nhập trung bình cao của WB: Góc nhìn về chi phí vốn và dòng vốn đầu tư vào Việt Nam

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Theo công bố ngày 1-7 của Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam chính thức được nâng từ nhóm thu nhập trung bình thấp (duy trì từ năm 2009) lên nhóm thu nhập trung bình cao.

Báo Tuổi Trẻ dẫn thông tin từ Bloomberg nhận định rằng xếp hạng này sẽ củng cố niềm tin của nhà đầu tư quốc tế.

Ngoài Việt Nam, Philippines cũng được nâng hạng từ nhóm thu nhập trung bình thấp lên nhóm thu nhập trung bình cao trong cùng đợt cập nhật.

Như vậy, 5 nền kinh tế lớn Đông Nam Á gồm Việt Nam, Philippines, Singapore, Malaysia và Thái Lan hiện đều thuộc nhóm thu nhập trung bình cao trở lên.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Việc nâng hạng có hai tác động trái chiều lên dòng vốn đầu tư và chi phí vốn của Việt Nam.

Về phía tích cực, việc được xếp vào nhóm thu nhập trung bình cao là một tín hiệu tín nhiệm quốc gia. Nó phản ánh mô hình tăng trưởng dựa trên xuất khẩu, đầu tư và du lịch.

Điều này có thể thu hút dòng vốn ngoại vào thị trường chứng khoán (cổ phiếu) và trái phiếu chính phủ. Nhà đầu tư quốc tế thường coi đây là dấu hiệu của sự ổn định kinh tế vĩ mô.

Về phía thách thức, việc trở thành quốc gia thu nhập trung bình cao đồng nghĩa với khả năng tiếp cận các nguồn vốn phát triển ưu đãi sẽ dần thu hẹp.

Bài báo dẫn nhận định của ông Ruben Carlo Asuncion, chuyên gia kinh tế trưởng của Union Bank of the Philippines, cho rằng một quốc gia ở bậc cao hơn có nghĩa là quốc gia đó có khả năng tự chủ hơn trong việc huy động nguồn lực, bao gồm cả nguồn lực tài khóa.

Nói cách khác, chi phí vốn thương mại có thể tăng lên để bù đắp cho sự suy giảm của vốn ODA ưu đãi. Đây là yếu tố mà các nhà đầu tư trái phiếu và cổ phiếu cần theo dõi trong trung hạn.

Trong khi đó, Bộ trưởng Kế hoạch Kinh tế Philippines Arsenio Balisacan lập luận rằng lợi ích từ nền tảng kinh tế vững chắc hơn và khả năng tiếp cận thị trường tốt hơn được kỳ vọng sẽ lớn hơn những điều chỉnh này.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Động lực tăng trưởng chính của Việt Nam nửa đầu 2025 đến từ xuất khẩu, đầu tư và du lịch. Tuy nhiên, dự kiến GDP cả năm sẽ ở mức 6,6% do xuất khẩu giảm tốc.

Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 2 con số, với động lực từ hàng loạt cải cách theo hướng thân thiện hơn với doanh nghiệp và chương trình đầu tư quy mô lớn vào cơ sở hạ tầng.

Các yếu tố cần theo dõi bao gồm:

• Khả năng duy trì tốc độ tăng GNI để giữ vững vị thế trong nhóm thu nhập trung bình cao.
• Mức độ sụt giảm của các khoản vay ODA và tác động lên lãi suất trái phiếu chính phủ.
• Dòng vốn ngoại (FDI, FII) vào Việt Nam sau khi có xếp hạng mới.

Tất cả các thông tin trên đều được trích dẫn từ báo cáo của Ngân hàng Thế giới và bài viết trên báo Tuổi Trẻ.