Hiện tượng thực tế và các mảnh ghép thông tin
Theo bài viết trên Báo Pháp Luật TP. HCM ngày 28/06/2025, giới phân tích nhận định mặt bằng lãi suất thấp và thanh khoản dồi dào khó có thể quay trở lại trong ngắn hạn. Nguyên nhân đến từ sức ép kép: đồng USD mạnh lên và giá năng lượng leo thang, khiến thanh khoản toàn cầu trở nên khan hiếm.
Bài báo dẫn nhận định của Tiến sĩ Quách Mạnh Hào (Giảng viên Đại học Lincoln, Anh) và bà Nguyễn Thị Phương Lam (Giám đốc Phân tích, VDSC). Các chuyên gia cho rằng lạm phát toàn cầu tái diễn buộc các ngân hàng trung ương phải thận trọng, làm thu hẹp dư địa nới lỏng tiền tệ trong nước.
Dữ liệu từ bài báo cho thấy các yếu tố vĩ mô chính:
| Yếu tố | Hiện trạng / Tác động |
|---|---|
| Lãi suất điều hành NHNN | Duy trì ở mức cao hơn các năm trước để neo tỷ giá, kiểm soát lạm phát |
| Tỷ giá USD/VND | Áp lực tỷ giá vẫn căng thẳng; NHNN liên tục điều chỉnh tỷ giá trung tâm |
| Thanh khoản hệ thống | Khan hiếm toàn cầu do nhu cầu tích trữ ngoại tệ cho giao dịch năng lượng |
| Lạm phát Việt Nam | Chịu ảnh hưởng từ giá dầu và độ trễ chính sách tiền tệ |
| Thông tư 22/2024 | Nới tỷ lệ dùng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40% |
Bản chất dòng tiền đang vận hành
Phân tích từ bài báo cho thấy dòng vốn toàn cầu đang dịch chuyển theo hướng phòng thủ. USD mạnh hút thanh khoản từ các thị trường mới nổi, trong khi dòng vốn đầu tư quốc tế có xu hướng chảy về Mỹ và các nền kinh tế có lãi suất trái phiếu hấp dẫn.
Trong nước, NHNN đang thực hiện chiến lược 'neo lãi suất cao' để giữ chân dòng vốn ngoại và ổn định tỷ giá. Chênh lệch lãi suất VND-USD được duy trì ở mức đủ an toàn, nhưng đánh đổi bằng chi phí vốn cao hơn cho nền kinh tế.
Thông tư 22/2025 cho phép nâng tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40% được đánh giá là giải pháp kỹ thuật, không phải xoay trục chính sách. Theo Tiến sĩ Quách Mạnh Hào, động thái này giống như 'thay đổi vị trí đặt máy bơm' chứ không làm thay đổi tổng lượng nước trong hồ.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Bà Nguyễn Thị Phương Lam (Giám đốc Phân tích VDSC) cho rằng xung đột Trung Đông đã kích hoạt làn sóng lạm phát toàn cầu, buộc các ngân hàng trung ương phải phòng thủ. Trong bối cảnh đó, dư địa nới lỏng của Việt Nam bị thu hẹp đáng kể so với kỳ vọng đầu năm.
Tuy nhiên, điểm sáng là tỷ giá trên thị trường tự do đã được kéo về sát với tỷ giá niêm yết tại ngân hàng thương mại, loại bỏ hiện tượng đầu cơ chênh lệch lớn. Điều này phản ánh sự điều hành linh hoạt của NHNN.
Về triển vọng ngắn hạn, giới phân tích cho rằng NHNN sẽ tiếp tục duy trì trạng thái thận trọng, chờ thêm dữ liệu lạm phát tháng 6 trước khi có quyết định điều chỉnh chính sách. Một chính sách tiền tệ nới lỏng thực sự khó có thể diễn ra trong bối cảnh hiện tại.
Bối cảnh và dữ kiện cần theo dõi
Bài báo nhấn mạnh ba yếu tố quyết định xu hướng lãi suất và thanh khoản thời gian tới:
- Diễn biến lạm phát toàn cầu, đặc biệt là chỉ số CPI tháng 6 của Mỹ và khu vực Eurozone.
- Động thái điều hành của Fed (FOMC) và tác động đến chỉ số DXY.
- Dữ liệu lạm phát trong nước tháng 6 và tín hiệu từ NHNN về điều chỉnh lãi suất điều hành.
Bà Nguyễn Thị Phương Lam (chuyên gia tài chính) lưu ý rằng mặc dù thanh khoản hệ thống đang dồi dào, nhưng chi phí vốn thực tế vẫn cao do lãi suất duy trì ở mức 'cao hơn so với các năm trước'. Các doanh nghiệp cần tối ưu hóa cấu trúc vốn và tận dụng các kênh tín dụng ưu đãi từ gói hỗ trợ của Chính phủ.
Về thị trường chứng khoán, môi trường lãi suất cao thường gây áp lực lên định giá cổ phiếu, đặc biệt là nhóm ngành nhạy cảm với chi phí vốn như bất động sản, xây dựng và tiêu dùng. Dòng vốn ngoại có thể tiếp tục rút ròng trong ngắn hạn.
Tóm lại, kỷ nguyên tiền rẻ chưa thể quay lại trong ngắn hạn. Nhà đầu tư cần thích ứng với môi trường lãi suất cao hơn và thanh khoản thắt chặt hơn, đồng thời theo dõi sát các tín hiệu từ NHNN và Fed để điều chỉnh chiến lược phân bổ tài sản.