Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Tối ngày 7/6, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) chính thức phát đi thông tin làm rõ một số nội dung liên quan đến Báo cáo tài chính riêng của Công ty mẹ - EVN và Báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025.
Báo cáo được Công ty TNHH Kiểm toán Deloitte Việt Nam kiểm toán và đưa ra ý kiến khách quan. Nội dung nhấn mạnh sự khác biệt giữa các chỉ tiêu lợi nhuận và lý giải về số dư tiền gửi ngân hàng hợp nhất lên tới 152.000 tỷ đồng.
Dưới đây là các số liệu chính từ báo cáo:
| Chỉ tiêu | Giá trị (tỷ đồng) | Nguồn |
|---|---|---|
| Lợi nhuận sau thuế - Công ty mẹ (riêng) | 39.762 | EVN / Deloitte |
| Lỗ lũy kế - Công ty mẹ | 5.611 | EVN |
| Lợi nhuận sau thuế hợp nhất toàn tập đoàn | 51.881 | EVN / Deloitte |
| Lợi nhuận thuộc về Công ty mẹ (hợp nhất) | 50.511 | EVN |
| Tiền gửi ngân hàng hợp nhất | 152.000 | EVN |
| Nợ ngắn hạn hợp nhất | >227.000 | EVN |
| Nghĩa vụ thanh toán nhà cung cấp nhiên liệu | 118.000 | EVN |
| Nợ vay đến hạn thanh toán | 47.000 | EVN |
EVN giải thích chỉ tiêu lợi nhuận trên báo cáo hợp nhất bao gồm lợi nhuận từ công ty con và công ty liên kết, chưa tính trích lập quỹ hay phương án phân phối lợi nhuận theo đại hội đồng cổ đông.
Để đảm bảo nhất quán khi so sánh với các năm trước, EVN đề nghị các cơ quan báo chí sử dụng số liệu báo cáo tài chính riêng của Công ty mẹ.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Số dư tiền gửi hợp nhất 152.000 tỷ đồng được đặt trong tương quan với nợ ngắn hạn hơn 227.000 tỷ đồng. Chênh lệch âm khoảng 75.000 tỷ đồng cho thấy áp lực thanh khoản ròng ở cấp độ tập đoàn.
Trong số đó, 118.000 tỷ đồng phải thanh toán cho nhà cung cấp nhiên liệu than, dầu, khí và tiền mua điện từ các nhà máy ngoài EVN. Thêm 47.000 tỷ đồng nợ vay đến hạn. Tổng nghĩa vụ ngắn hạn lên tới 165.000 tỷ đồng, vượt quá số dư tiền gửi 13.000 tỷ đồng.
EVN cho rằng việc duy trì tiền gửi lớn là cần thiết để đảm bảo an ninh cung ứng điện và hoạt động sản xuất. Các đơn vị phát điện phải mở thư tín dụng (L/C) phục vụ thanh toán nhiên liệu trong nước và nhập khẩu.
Công ty mẹ EVN phải đảm bảo thanh toán tiền điện hàng tháng cho các nhà đầu tư ngoài tập đoàn. Nhu cầu dự phòng dòng tiền càng trở nên cấp thiết khi giá nhiên liệu đầu vào (than, dầu, khí) biến động và tăng mạnh gần đây.
Bên cạnh đó, EVN đang triển khai nhiều dự án nguồn và lưới điện trọng điểm với nhu cầu vốn rất lớn. Tập đoàn và các đơn vị thành viên cần duy trì vốn dự phòng để đảm bảo tiến độ đầu tư, phòng trường hợp giải ngân tín dụng bị chậm trễ.
Như vậy, dòng tiền của EVN đang vận hành trong trạng thái phòng thủ tài sản (risk-off) do phải đối mặt với độ trễ chính sách (policy lag) giữa chi phí đầu vào tăng và khả năng điều chỉnh giá điện. Rủi ro thanh khoản ròng tồn tại nhưng được kiểm soát bằng cách duy trì dự phòng và quản lý dòng tiền chặt chẽ.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Các yếu tố ảnh hưởng đến cơ cấu tài chính của EVN trong thời gian tới:
- Biến động giá than, dầu, khí trên thị trường thế giới tác động trực tiếp đến chi phí phát điện. Giá nhiên liệu tăng mạnh gần đây đặt áp lực lên dòng tiền mua nhiên liệu.
- Kế hoạch thử nghiệm giá bán lẻ điện hai thành phần từ tháng 10/2025 có thể cải thiện cơ chế thu hồi chi phí. Bộ Công Thương cũng đề xuất cơ chế cho EVN thu hồi lỗ thông qua giá điện với mức tăng dự kiến 2-5%.
- Tiến độ giải ngân vốn tín dụng cho các dự án nguồn và lưới điện trọng điểm. Nếu chậm trễ, EVN phải dùng nguồn dự phòng nội bộ, làm giảm thanh khoản ròng.
- Nợ ngắn hạn hơn 227.000 tỷ đồng và chênh lệch tiền gửi chỉ 152.000 tỷ đồng cho thấy hệ số thanh toán nhanh dưới 1. Tuy nhiên, EVN khẳng định cơ cấu tài chính được đánh giá tổng thể, không chỉ dựa vào một chỉ tiêu.
- Kết quả kiểm toán Deloitte khách quan xác nhận báo cáo tuân thủ chuẩn mực kế toán Việt Nam. Sự khác biệt giữa lợi nhuận riêng và hợp nhất đã được giải thích, giúp nhà đầu tư đánh giá đúng bản chất.
Đối với nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán và năng lượng, cần theo dõi các báo cáo tài chính quý tiếp theo để đánh giá xu hướng dòng tiền và khả năng thanh toán nợ của EVN. Cổ phiếu ngành điện có thể chịu ảnh hưởng từ tâm lý thận trọng về thanh khoản tập đoàn, nhưng việc điều chỉnh giá điện kỳ vọng sẽ cải thiện lợi nhuận trong dài hạn.