Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo Nghị quyết số 148/NQ-CP phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 5/2026 được Vietnam+ đăng tải, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương bám sát mục tiêu tăng trưởng kinh tế 'hai con số' cho năm 2026.
Nghị quyết nhấn mạnh sự cần thiết phải rà soát các nhiệm vụ có thời hạn hoàn thành trong tháng 6 và quý II/2026 để tập trung chỉ đạo thực hiện hiệu quả.
Các chỉ đạo chính sách cụ thể được liệt kê trong Nghị quyết bao gồm:
- Điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm.
- Thúc đẩy xuất nhập khẩu, tiêu dùng bền vững và kiểm soát nhập siêu.
- Phát triển an toàn, minh bạch thị trường vốn, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp và các kênh huy động vốn trung, dài hạn.
- Điều chỉnh hợp lý giá các mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước quản lý: điện, khám chữa bệnh, giáo dục.
- Quyết liệt tăng tốc, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, coi đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm.
- Tập trung giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các dự án trọng điểm, bao gồm dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và tuyến đường sắt kết nối với Trung Quốc.
- Triển khai hiệu quả Chỉ thị số 34-CT/TW về nhà ở xã hội.
Nghị quyết cũng nêu rõ các yếu tố rủi ro: thiên tai, thời tiết cực đoan, nắng nóng gay gắt, hạn hán, xâm nhập mặn tiềm ẩn rủi ro đến sản xuất nông nghiệp và cung ứng điện.
Về nguồn cung điện, nguồn điện mặt trời đóng góp từ 8% đến 10% tổng công suất huy động của hệ thống trong các thời gian cao điểm nắng nóng (theo EVN, dẫn trong bài).
Các biện pháp tăng thu ngân sách nhà nước được nhấn mạnh: mở rộng cơ sở thu, chống thất thu từ hoạt động thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số, dịch vụ xuyên biên giới, chống chuyển giá, trốn thuế, gian lận thuế.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Mục tiêu tăng trưởng 'hai con số' đặt ra một bài toán khó cho điều hành vĩ mô. Áp lực lạm phát được kiểm soát chặt chẽ, thể hiện qua yêu cầu 'hạn chế tác động cộng hưởng lên CPI' khi điều chỉnh giá điện, y tế, giáo dục.
Việc điều chỉnh giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý, đặc biệt là điện, sẽ trực tiếp tác động đến chi phí sản xuất của doanh nghiệp và chi phí sinh hoạt của người dân.
Điều này có thể làm gia tăng lạm phát kỳ vọng, gây áp lực lên tỷ giá và buộc Ngân hàng Nhà nước phải duy trì chính sách tiền tệ thận trọng hơn trong ngắn hạn, bất chấp chủ trương 'linh hoạt'.
Chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm, với đầu tư công là mũi nhọn, đặc biệt tập trung vào các dự án hạ tầng chiến lược như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và kết nối với Trung Quốc, phục vụ Hội nghị APEC 2027.
Dòng tiền từ kênh đầu tư công được kỳ vọng sẽ bơm vào nền kinh tế, hỗ trợ tăng trưởng GDP. Tuy nhiên, rủi ro về hiệu quả giải ngân và thất thoát, lãng phí vẫn hiện hữu, đòi hỏi các giải pháp chống lãng phí theo Nghị quyết 135/NQ-CP ngày 22/5/2026.
Việc 'khơi thông và đa dạng hóa chuỗi cung ứng, kênh dẫn vốn' là một tín hiệu tích cực cho thị trường vốn. Mục tiêu giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng và nâng cao khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế đồng nghĩa với việc các kênh huy động vốn như trái phiếu doanh nghiệp, cổ phiếu được kỳ vọng phát huy vai trò.
Trong bối cảnh đó, dòng tiền từ các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức, vốn đang trong trạng thái phòng thủ, có thể quay trở lại thị trường chứng khoán nếu các chính sách được thực thi quyết liệt và minh bạch.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Các nhà đầu tư cần đánh giá tác động chéo giữa các chính sách. Việc tăng giá điện và các dịch vụ công có thể bóp méo lợi nhuận của các doanh nghiệp sử dụng nhiều năng lượng, trong khi đầu tư công lại thúc đẩy ngành xây dựng và vật liệu.
Diễn biến tỷ giá và lạm phát sẽ là những yếu tố then chốt quyết định hành động của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Một chính sách tiền tệ 'linh hoạt' có nghĩa là NHNN sẵn sàng điều chỉnh lãi suất hoặc tỷ giá để đạt mục tiêu kép: kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng.
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) cần được theo dõi sát sao. Các quy định mới nhằm phát triển thị trường an toàn, minh bạch có thể tạo ra môi trường thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp phát hành, nhưng cũng đi kèm với yêu cầu minh bạch cao hơn.
Đối với thị trường năng lượng, nguồn cung điện trong mùa cao điểm nắng nóng là rủi ro cần quan sát. Nếu tình trạng thiếu hụt diễn ra, nó có thể ảnh hưởng tới sản xuất công nghiệp, tác động tiêu cực đến tăng trưởng GDP quý III.
Các ngành được hưởng lợi trực tiếp từ đầu tư công gồm: xây dựng hạ tầng (giao thông, năng lượng), vật liệu xây dựng (thép, xi măng), bất động sản khu công nghiệp.
Ngược lại, các ngành tiêu thụ nhiều điện và nguyên liệu đầu vào nhập khẩu có thể chịu áp lực về chi phí.
Cuối cùng, kết quả thực thi các chính sách về nhà ở xã hội theo Chỉ thị 34-CT/TW cũng là một điểm đáng chú ý, có thể tạo ra một mặt bằng giá mới cho phân khúc này và tác động đến dòng tiền vào bất động sản.