Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Giá dầu thế giới ghi nhận phiên giảm nhẹ ngày 16/7 nhưng vẫn duy trì sát mức cao nhất kể từ giữa tháng 6/2026, theo dữ liệu từ Vietnam+.
Nguyên nhân chính được xác định từ sự leo thang căng thẳng quân sự Mỹ-Iran, sau khi thỏa thuận ngừng bắn mong manh đạt được hồi tháng 6/2026 sụp đổ.
Dưới đây là các mức giá chốt phiên và biến động cụ thể:
| Hợp đồng | Giá chốt 16/7 | Biến động | Giá chốt 15/7 (đỉnh 1 tháng) |
|---|---|---|---|
| Brent (giao sau) | 84,23 USD/thùng | -0,72 USD (-0,9%) | 84,95 USD/thùng |
| WTI (giao sau) | 78,95 USD/thùng | -0,65 USD (-0,8%) | 79,60 USD/thùng |
Cả hai hợp đồng đều có thời điểm trong phiên tăng hơn 1% trước khi đảo chiều. Brent chốt 15/7 ở mức cao nhất kể từ 12/6, WTI cao nhất kể từ 15/6.
Về nguồn cung, dữ liệu từ Kpler cho thấy khoảng 7,4 triệu thùng dầu đi qua eo biển Bab el-Mandeb mỗi ngày trong tháng 6/2026, chiếm khoảng 7% sản lượng dầu toàn cầu.
Con số này tăng mạnh so với mức 4,2 triệu thùng/ngày của năm ngoái, phản ánh dòng chảy năng lượng đã được tái định tuyến đáng kể.
Lượng dầu thô xuất khẩu của Iraq cũng tăng hơn gấp đôi, đạt trung bình khoảng 1,2 triệu thùng/ngày trong nửa đầu tháng 7/2026 (nguồn: Kpler).
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Thị trường dầu đang đối mặt với rủi ro đứt gãy nguồn cung kép hiếm thấy. Eo biển Hormuz đã bị đóng cửa, tuyến đường từng chiếm khoảng 1/5 lượng giao dịch dầu và LNG toàn cầu mỗi ngày trước xung đột.
Iran đã đề nghị lực lượng Houthi sẵn sàng phong tỏa tuyến Biển Đỏ nếu Mỹ tấn công cơ sở hạ tầng điện lực của Iran. Tổng thống Donald Trump tái khẳng định các lời đe dọa tấn công nhà máy điện và cầu đường của Iran.
Giới chuyên gia cảnh báo nguy cơ cả hai tuyến xuất khẩu dầu chính của Trung Đông bị gián đoạn đồng thời là rất nghiêm trọng. Điều này tạo ra một cấu trúc rủi ro thanh khoản đặc biệt trên thị trường năng lượng.
Dòng tiền đang vận hành theo hai hướng đối lập:
- Áp lực tăng giá đến từ rủi ro địa chính trị và tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) đối với nguồn cung dầu thô.
- Áp lực giảm giá đến từ khả năng giải tỏa nguồn cung thay thế, thể hiện qua sự gia tăng xuất khẩu của Iraq và dòng chảy qua Bab el-Mandeb cao kỷ lục.
Độ trễ chính sách (policy lag) từ các biện pháp trừng phạt và ngoại giao cũng đang tạo ra sự bất định. EU đặt mục tiêu đạt thỏa thuận cuối cùng về gói trừng phạt mới nhằm vào Nga trước ngày 23/7.
Việc gia hạn mức trần giá dầu Nga có thể tác động đến cán cân cung-cầu toàn cầu, nhưng không trực tiếp giải quyết được nút thắt từ Trung Đông.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Các yếu tố chính cần được đưa vào bức tranh phân tích trong những tuần tới:
- Diễn biến leo thang quân sự Mỹ-Iran: Tổng thống Trump tái khẳng định đe dọa tấn công hạ tầng điện lực Iran, trong khi Iran đề nghị Houthi sẵn sàng phong tỏa Biển Đỏ.
- Trạng thái đóng cửa của eo biển Hormuz: Tuyến đường vận chuyển 1/5 lượng dầu và LNG toàn cầu đã ngừng hoạt động.
- Dòng chảy thay thế qua Bab el-Mandeb: 7,4 triệu thùng/ngày trong tháng 6/2026 (Kpler), tăng 76% so với năm ngoái, nhưng đang đứng trước nguy cơ bị phong tỏa.
- Sản lượng xuất khẩu Iraq: Tăng gấp đôi lên 1,2 triệu thùng/ngày trong nửa đầu tháng 7/2026, có thể là yếu tố bù đắp một phần nguồn cung.
- Động thái trừng phạt từ EU: Gói trừng phạt mới nhằm vào Nga dự kiến đạt thỏa thuận trước 23/7, bao gồm việc gia hạn mức trần giá dầu.
Thị trường hiện đang phản ánh mức bù rủi ro địa chính trị cao nhất trong vòng một tháng qua. Tuy nhiên, mức giảm 0,8-0,9% trong phiên 16/7 cho thấy lực bán chốt lời vẫn hiện hữu.
Không có khuyến nghị nào được đưa ra từ bài phân tích này. Nhà đầu tư tự đánh giá rủi ro dựa trên các dữ kiện khách quan được nêu.