Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo thông tin từ Vietnam+, phiên sáng 18/6, đồng yen Nhật đã giảm xuống mức 160,80 yen đổi 1 USD. Mức này xuyên thủng ngưỡng tâm lý 160 yen/USD và vượt qua đáy cũ 160,72 yen/USD thiết lập hồi tháng 4. Đây là tỷ giá thấp nhất kể từ tháng 7/2024, tức 23 tháng.
Trái chiều với đồng nội tệ, chỉ số Nikkei 225 thiết lập kỷ lục mới, lần đầu vượt mốc 71.000 điểm và chạm đỉnh 71.398,58 điểm. Đà tăng được thúc đẩy bởi lực mua mạnh đối với cổ phiếu ngành bán dẫn.
| Chỉ số/Thông số | Giá trị | Nguồn |
|---|---|---|
| USD/JPY (đỉnh) | 160,80 | Vietnam+ (TTXVN) |
| Đáy trước đó (tháng 4/2026) | 160,72 | Vietnam+ (TTXVN) |
| Nikkei 225 (đỉnh) | 71.398,58 | Vietnam+ (TTXVN) |
| Lãi suất cơ bản BoJ | 1,00% | Vietnam+ (TTXVN) |
| Quy mô can thiệp (28/4 - 27/5) | 11.700 tỷ yen (~93 tỷ USD) | Vietnam+ (TTXVN) |
Nguyên nhân trực tiếp được xác định là đà đi lên của đồng USD. Fed giữ nguyên lãi suất và phát đi tín hiệu hawkish, khiến giới đầu tư gia tăng đặt cược vào khả năng tăng lãi suất trong năm nay.
Phản ứng từ phía Nhật Bản, Chánh Văn phòng Nội các Minoru Kihara khẳng định sẵn sàng thực hiện các biện pháp thích hợp vào bất kỳ thời điểm nào nếu cần thiết.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Diễn biến này bộc lộ rõ bài toán về độ trễ chính sách (policy lag) và hiệu quả can thiệp của BoJ. BoJ vừa nâng lãi suất lên 1% - mức cao nhất kể từ năm 1995. Dù vậy, tốc độ thắt chặt tiền tệ vẫn bị thị trường đánh giá là chưa đủ nhanh để kiểm soát lạm phát và giải tỏa áp lực tỷ giá.
Một điểm đáng chú ý: lần trượt giá này xảy ra ngay sau khi Tokyo chi số tiền kỷ lục 11.700 tỷ yen để can thiệp trên thị trường ngoại hối (28/4 - 27/5). Nguồn tiền can thiệp chủ yếu đến từ việc bán ra các tài sản nước ngoài, bao gồm trái phiếu kho bạc Mỹ. Điều này cho thấy hiệu quả của các biện pháp phòng thủ có giới hạn khi dòng tiền đầu cơ vẫn đặt cược vào xu hướng mạnh lên của USD.
Bối cảnh này cũng phản ánh rõ tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) trên thị trường ngoại hối toàn cầu. Nhà đầu tư ưa thích đồng USD nhờ chênh lệch lãi suất vẫn đang rất rộng so với yen Nhật, bất chấp BoJ đã nâng lãi suất.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Theo khảo sát của Bloomberg, phần lớn chuyên gia dự báo BoJ sẽ có thêm một đợt tăng lãi suất trước cuối năm nay. Thị trường coi mốc 160 yen/USD là lằn ranh đỏ can thiệp.
Các chiến lược gia thuộc Tập đoàn Tài chính Fukuoka cho rằng động thái can thiệp lúc này là không có cơ sở. Lập luận của họ: sự suy yếu của đồng yen chủ yếu do sức mạnh chung của đồng USD, trong khi đồng yen thực tế vẫn duy trì giá trị khá tốt so với các đồng tiền khác.
Các yếu tố cần theo dõi trong giai đoạn tới:
- Quy mô và tần suất can thiệp tiếp theo của Bộ Tài chính Nhật Bản.
- Định hướng lãi suất của Fed và các tín hiệu hawkish tiếp theo.
- Khả năng BoJ tăng lãi suất vào tháng 6 hoặc các cuộc họp sau đó.
- Diễn biến chỉ số Nikkei 225 và mối tương quan với tỷ giá USD/JPY.
- Động thái bán trái phiếu kho bạc Mỹ của Nhật Bản và tác động lên thị trường trái phiếu toàn cầu.