Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo thông tin từ Vietnam+, giá dầu thế giới ghi nhận mức tăng hơn 2% trong phiên giao dịch đầu tuần. Nguyên nhân trực tiếp đến từ việc quân đội Israel triển khai hoạt động mới liên quan đến Liban, giao tranh với lực lượng Hezbollah leo thang trở lại. Diễn biến này diễn ra bất chấp lệnh ngừng bắn đã được công bố từ hơn sáu tuần trước.
Các mức giá cụ thể được ghi nhận tại thời điểm 11h12 GMT ngày 31/5 (6h12 sáng 1/6 giờ Việt Nam) như sau:
| Chỉ số | Mức giá (USD/thùng) | Mức tăng (USD) | Mức tăng (%) |
|---|---|---|---|
| WTI (Mỹ) | 89,53 | 2,17 | 2,48% |
| Brent Biển Bắc | 93,05 | 1,93 | 2,12% |
Trước đó, chốt phiên 30/5, giá dầu Brent giao tháng 7/2026 ở mức 92,05 USD/thùng. Tháng 5/2026 chứng kiến mức giảm gần 20% của giá dầu Brent - mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 3/2020 khi đại dịch COVID-19 gây ra cú sốc nhu cầu.
Bối cảnh địa chính trị phức tạp hơn khi các cuộc đàm phán hòa bình giữa Israel và Liban tại Washington ngày 29/5 chưa mang lại kết quả cụ thể. Theo thông tin từ Tổng thống Mỹ Donald Trump, ông sẽ sớm đưa ra quyết định về đề xuất gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran được công bố hồi đầu tháng 4/2026.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Dòng tiền trên thị trường năng lượng đang phản ánh rõ tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) trước rủi ro địa chính trị. Xung đột tái bùng phát ngay sau kỳ vọng về một thỏa thuận hòa bình đã tạo ra biến động giá hai chiều trong thời gian ngắn.
Phiên cuối tuần trước, giá dầu Brent và WTI lần lượt tăng 1,8% và 1,7% nhờ kỳ vọng Mỹ và Iran gia hạn thỏa thuận ngừng bắn. Tuy nhiên, diễn biến leo thang mới đã xóa bỏ hoàn toàn kỳ vọng đó.
Một yếu tố quan trọng khác là vấn đề eo biển Hormuz. Eo biển này là tuyến trung chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí đốt toàn cầu. Iran đã đóng cửa tuyến đường này kể từ tháng 2/2026 sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel. Các lo ngại về thủy lôi tại khu vực này đang gia tăng.
Ông Tony Sycamore, chuyên gia phân tích tại IG, nhận định rằng ngay cả khi đạt được thỏa thuận, nguồn cung dầu cũng sẽ không tăng mạnh ngay lập tức. Điều này tạo ra một khoảng trống cung ứng tiềm tàng có thể kéo dài.
Các lo ngại về gián đoạn nguồn cung hiện đang lấn át những số liệu kinh tế kém khả quan từ Trung Quốc. Dữ liệu cho thấy hoạt động sản xuất của nước này tiếp tục trì trệ, với xuất khẩu suy giảm và chi phí đầu vào gia tăng. Tuy nhiên, tác động từ yếu tố Trung Quốc chưa đủ mạnh để hạ nhiệt đà tăng của giá dầu.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Thị trường năng lượng đang vận hành trong một cấu trúc rủi ro nhiều lớp. Các yếu tố chính cần theo dõi bao gồm:
- Quyết định của Tổng thống Mỹ về gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran. Việc gia hạn sẽ tạo thêm thời gian cho các nhà đàm phán tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột lâu dài, đồng thời xử lý bất đồng cốt lõi liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran.
- Vai trò của Israel như một nhân tố then chốt trong bất kỳ thỏa thuận nào. Iran cũng nhiều lần khẳng định các hoạt động của Hezbollah phải được đưa vào tiến trình đàm phán.
- Tình trạng eo biển Hormuz: nguy cơ thủy lôi và thời gian phục hồi tuyến hàng hải. Theo ông Tony Sycamore, quá trình mở lại eo biển có thể bị chậm lại.
- Dữ liệu kinh tế từ Trung Quốc: hoạt động sản xuất trì trệ, xuất khẩu suy giảm và chi phí đầu vào gia tăng có thể ảnh hưởng đến cầu dầu thô trong trung hạn.
Giá dầu thế giới đã chịu ảnh hưởng kép từ các yếu tố địa chính trị và kinh tế vĩ mô. Tháng 5/2026 chứng kiến mức giảm gần 20% của giá dầu Brent - mạnh nhất kể từ tháng 3/2020. Điều này cho thấy thị trường đang trong giai đoạn biến động mạnh với các tin tức trái chiều.
Các nhà đầu tư và trader cần theo dõi sát sao diễn biến xung đột, các cuộc đàm phán ngoại giao và dữ liệu kinh tế vĩ mô để đánh giá xu hướng tiếp theo của giá dầu.