Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Phiên giao dịch ngày 10/6 chứng kiến làn sóng bán tháo trên diện rộng tại thị trường chứng khoán Mỹ. Nguyên nhân trực tiếp đến từ căng thẳng quân sự giữa Mỹ và Iran leo thang sau tuyên bố của Tổng thống Donald Trump.
Bộ Chỉ huy Trung ương quân đội Mỹ (CENTCOM) đã tiến hành các cuộc tấn công phòng thủ vào nhiều mục tiêu tại Iran. Iran đáp trả bằng tên lửa và UAV nhắm vào tàu hải quân Mỹ tại eo biển Hormuz. (Nguồn: VnEconomy dẫn CENTCOM và truyền thông nhà nước Iran).
Thị trường năng lượng phản ứng ngay lập tức với biên độ tăng đáng kể. Giá dầu Brent giao sau tại London tăng 1,8%, đóng cửa tại 93,1 USD/thùng. Giá dầu WTI giao sau tại New York tăng 2,1%, chốt tại 90,03 USD/thùng. (Nguồn: VnEconomy).
Ba chỉ số chính của Phố Wall đồng loạt giảm điểm:
| Chỉ số | Mức giảm (điểm) | % giảm | Giá đóng cửa |
|---|---|---|---|
| Dow Jones | 953,33 | -1,87% | 49.918,78 |
| S&P 500 | — | -1,62% | 7.266,99 |
| Nasdaq | — | -1,98% | 25.169,5 |
Cổ phiếu ngành bán dẫn ghi nhận phiên giảm thứ tư trong 5 phiên gần nhất. Các mã Micron, AMD, Broadcom đồng loạt chốt phiên trong sắc đỏ. (Nguồn: VnEconomy).
Báo cáo từ Cục Thống kê Lao động (BLS) thuộc Bộ Lao động Mỹ chỉ ra các chỉ số lạm phát tháng 5:
- CPI: tăng 0,5% so với tháng trước, tăng 4,2% so với cùng kỳ (cao nhất kể từ tháng 4/2023).
- CPI lõi: tăng 0,2% so với tháng trước (thấp hơn dự báo 0,3%). CPI lõi theo năm: +2,9%.
- Dữ liệu đồng thuận với khảo sát của Dow Jones, nhưng CPI lõi vẫn vượt xa mục tiêu 2% của Fed. (Nguồn: VnEconomy dẫn BLS).
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Hai yếu tố đồng thời tác động lên kênh phân bổ vốn: sốc địa chính trị và lạm phát dai dẳng. Xung đột tại Vùng Vịnh đẩy giá dầu lên vùng 90-93 USD/thùng, làm gia tăng chi phí năng lượng đầu vào toàn cầu.
CPI tháng 5 ở mức 4,2% (so với cùng kỳ) củng cố kỳ vọng Fed duy trì lập trường Hawkish. Chi phí vốn cao hơn trong thời gian dài hơn (higher-for-longer) đè nặng lên định giá các nhóm cổ phiếu tăng trưởng, đặc biệt là cổ phiếu AI vốn đã tăng mạnh trong các quý trước.
Dòng tiền ròng (net flow) tại Phố Wall có dấu hiệu chuyển dịch sang trạng thái phòng thủ (risk-off). Áp lực bán tập trung vào nhóm công nghệ vốn hóa lớn, nơi có độ nhạy cảm cao với lãi suất. Trong khi đó, năng lượng là kênh hưởng lợi ngắn hạn nhờ giá dầu leo thang.
Khả năng gián đoạn nguồn cung dầu qua eo biển Hormuz là yếu tố then chốt cần theo dõi. Ông Jed Ellerbroek – Giám đốc danh mục tại Argent Capital Management – nhận định với CNBC: nếu xung đột không được giải quyết, giá dầu có thể tăng rất mạnh. (Nguồn: VnEconomy).
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Các dữ kiện vĩ mô và địa chính trị cần được giám sát trong những phiên tới:
- Diễn biến quân sự tại Iran – Vùng Vịnh: phạm vi và thời gian của chiến dịch do CENTCOM dẫn dắt.
- Phản ứng từ OPEC và khả năng điều chỉnh sản lượng để bù đắp gián đoạn nguồn cung từ Hormuz.
- Biên độ biến động giá dầu Brent (đáy 85 USD, kháng cự tâm lý 95 USD). Nếu chạm ngưỡng này, chi phí vận tải và sản xuất toàn cầu sẽ chịu áp lực trực tiếp.
- Kỳ vọng lãi suất: CPI lõi +2,9% vẫn cách xa mục tiêu 2% của Fed. Các bài phát biểu của thành viên Fed trong tuần tới sẽ cung cấp thêm tín hiệu về lộ trình chính sách.
- Nhóm cổ phiếu bán dẫn: đã giảm 4/5 phiên gần nhất. Khả năng hồi phục kỹ thuật phụ thuộc vào dòng tiền quay trở lại sau giai đoạn định giá lại.
- Ảnh hưởng lan tỏa tới thị trường chứng khoán châu Á và Việt Nam trong phiên giao dịch tiếp theo.