Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Ngày 15/6, Mỹ và Iran đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột và mở lại eo biển Hormuz. Ngay sau thông báo, giá dầu ghi nhận mức giảm mạnh.
Theo Vietnam+, giá dầu Brent Biển Bắc giảm 3,45 USD xuống 83,89 USD/thùng. Dầu thô ngọt nhẹ WTI của Mỹ giảm 4,03 USD xuống 80,85 USD/thùng.
Mức giá hiện tại vẫn cao hơn đáng kể so với khoảng 70 USD/thùng trước khi xung đột bùng phát.
| Chỉ số | Giá trước thỏa thuận (USD/thùng) | Giá sau thỏa thuận (USD/thùng) | Mức giảm (USD) |
|---|---|---|---|
| Dầu Brent | 87,34 | 83,89 | -3,45 |
| Dầu WTI | 84,88 | 80,85 | -4,03 |
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ giao dịch toàn cầu. Hàng loạt tàu chở dầu đã phải neo đậu tại Vịnh Persian do không thể bảo đảm an toàn khi di chuyển qua khu vực này.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Phản ứng tích cực của thị trường chủ yếu phản ánh kỳ vọng căng thẳng địa chính trị sẽ hạ nhiệt. Tuy nhiên, các doanh nghiệp năng lượng vẫn cần thời gian để khôi phục hoàn toàn hoạt động sản xuất và vận tải.
Chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu hoạt động theo chu kỳ dài. Dầu từ các mỏ khai thác phải mất nhiều tuần hoặc vài tháng mới đến được nhà máy lọc dầu và người tiêu dùng.
Ông Daniel Evans, Giám đốc nghiên cứu nhiên liệu và lọc hóa dầu toàn cầu của S&P Global Energy, cho rằng các doanh nghiệp vận tải và bảo hiểm sẽ cần thêm thời gian để đánh giá mức độ an toàn. Chỉ khi an ninh được bảo đảm, hoạt động vận chuyển mới có thể nối lại bình thường.
Nhiều nước sản xuất dầu ở Trung Đông đã phải cắt giảm hoặc tạm ngừng khai thác do hạn chế về năng lực lưu trữ. Saudi Arabia và UAE được đánh giá có khả năng phục hồi nhanh hơn nhờ sở hữu các tuyến vận chuyển thay thế ngoài eo biển Hormuz.
Iraq có thể cần tới khoảng một năm để đưa sản lượng trở lại mức trước xung đột.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Việc giá dầu giảm mang lại tín hiệu tích cực cho nhiều nền kinh tế nhập khẩu năng lượng. Nhà kinh tế trưởng Kelly Eckhold của ngân hàng Westpac nhận định nếu thỏa thuận Mỹ-Iran được duy trì, giá xăng tại New Zealand có thể sớm giảm xuống dưới 3 NZD (khoảng 2 USD/lít) đối với loại xăng 91 phổ biến nhất.
Theo ông Eckhold, chi phí nhiên liệu thấp hơn có thể cải thiện niềm tin của người tiêu dùng và doanh nghiệp. Điều này hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong những quý tới.
Các chuyên gia cho rằng hiệu quả thực sự của thỏa thuận phụ thuộc vào việc lệnh ngừng bắn có được duy trì lâu dài hay không. Chỉ khi tình hình an ninh được bảo đảm ổn định, các doanh nghiệp năng lượng mới có thể khôi phục hoàn toàn hoạt động sản xuất, vận chuyển và đầu tư.
Thị trường năng lượng thế giới vẫn sẽ cần thêm thời gian trước khi cảm nhận đầy đủ tác động tích cực từ thỏa thuận mới đạt được.