Từ thỏa thuận Mỹ-Iran nhìn về áp lực lạm phát và chính sách tiền tệ của Fed

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Theo thông tin từ Vietnam+, giá xăng trung bình tại Mỹ đã giảm xuống dưới 4 USD/gallon lần đầu tiên kể từ tháng 3/2026. Cụ thể, mức giá trung bình một gallon xăng thông thường là 3,99 USD vào ngày 18/6.

Mức giá này vẫn cao hơn 34% so với thời điểm trước khi xung đột tại Trung Đông nổ ra. Dữ liệu được Hiệp hội Ôtô Mỹ công bố.

Nguyên nhân trực tiếp đến từ thỏa thuận chấm dứt xung đột giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Iran Masoud Pezeshkian. Thỏa thuận bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz cho tàu chở dầu và các phương tiện vận chuyển khác.

Eo biển Hormuz là tuyến đường thủy quan trọng, thường vận chuyển 20% nguồn cung dầu khí của thế giới. Việc phong tỏa trước đó đã gây ra cú sốc giá năng lượng.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Sự kiện này phản ánh rõ nét cơ chế truyền dẫn từ địa chính trị đến giá hàng hóa cơ bản và sau đó là lạm phát tiêu dùng. Việc dỡ bỏ phong tỏa eo biển Hormuz làm giảm ngay rủi ro nguồn cung, kéo giá dầu Brent giảm mạnh.

Đối với thị trường năng lượng, đây là tín hiệu giảm chi phí đầu vào cho các nhà máy lọc dầu và vận tải. Tuy nhiên, mức giá xăng hiện tại vẫn cao hơn 34% so với nền trước xung đột, cho thấy áp lực lạm phát chưa hoàn toàn biến mất.

Trên thị trường tài chính, dòng tiền có xu hướng dịch chuyển khỏi các tài sản phòng thủ (vàng, trái phiếu) khi rủi ro địa chính trị hạ nhiệt. Ngược lại, cổ phiếu năng lượng và vận tải có thể chịu áp lực điều chỉnh do kỳ vọng lợi nhuận giảm.

Về chính sách tiền tệ, tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh tuyên bố ngân hàng trung ương sẽ ổn định giá cả. Một số nhà hoạch định chính sách cho biết việc tăng lãi suất sắp xảy ra. Fed đặt mục tiêu lạm phát dài hạn ở mức 2%, nhưng giá cả đã tăng trên mức này trong hơn 5 năm.

Cú sốc giá năng lượng trước đó đã đẩy lạm phát tại Mỹ lên mức cao nhất trong ba năm. Việc giá xăng giảm có thể giúp giảm bớt áp lực lạm phát, nhưng độ trễ chính sách (policy lag) vẫn còn.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Fed đã giữ nguyên lãi suất quỹ liên bang trong khoảng 3,5%-3,75% kể từ cuối năm 2025. Ngân hàng trung ương đã giảm tổng cộng 0,75 điểm phần trăm vào giai đoạn đó.

Các yếu tố cần theo dõi trong thời gian tới bao gồm:

• Khả năng giải phóng 93 triệu thùng dầu đang mắc kẹt ở vùng Vịnh sau khi mở lại eo biển Hormuz, theo các nhà phân tích.
• Mức độ tuân thủ thỏa thuận của Iran, khi Tổng thống Mỹ cảnh báo sẽ nối lại tấn công nếu Tehran không tuân thủ bản ghi nhớ (MoU).
• Diễn biến lạm phát và các cuộc họp tiếp theo của Fed, đặc biệt là khả năng tăng lãi suất.
• Tác động lan tỏa đến thị trường Forex (USD) và hàng hóa khác như kim loại và nông sản.

Đối với nhà đầu tư, việc theo dõi sát sao các tín hiệu từ Fed và diễn biến giá dầu là yếu tố then chốt để đánh giá xu hướng dòng tiền trong các tháng tới.