Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Ngày 26/6, trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ áp thuế nhập khẩu 100% đối với hàng hóa từ bất kỳ quốc gia nào áp dụng thuế dịch vụ số (DST) nhắm vào các doanh nghiệp công nghệ Mỹ.
Ông Trump nhấn mạnh biện pháp này sẽ được ưu tiên áp dụng thay cho các thỏa thuận thương mại đã ký kết. Bất kỳ nước nào áp dụng DST sẽ 'ngay lập tức' phải đối mặt với mức thuế 100% đối với mọi hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ.
Động thái này xuất hiện ngay sau khi Mỹ và EU vừa đạt thỏa thuận thương mại quy định mức thuế trần 15% đối với phần lớn hàng hóa xuất khẩu của EU sang Mỹ. Vấn đề DST không được đưa vào thỏa thuận này và tiếp tục là điểm bất đồng lớn.
Các dữ kiện chính về thuế DST hiện tại:
| Quốc gia / Khu vực | Năm áp dụng | Mức thuế DST | Phạm vi áp dụng |
|---|---|---|---|
| Pháp | 2019 | 3% doanh thu | Doanh thu từ dịch vụ số tại Pháp |
| Anh | 2020 | 2% | Doanh thu từ nền tảng tìm kiếm, mạng xã hội, chợ trực tuyến lớn |
| Mỹ (đe dọa đáp trả) | 2026 (chưa rõ cơ chế) | Thuế nhập khẩu 100% | Mọi hàng hóa xuất khẩu từ nước vi phạm sang Mỹ |
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Thông báo của Tổng thống Trump làm gia tăng rủi ro địa chính trị thương mại, ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền đầu tư toàn cầu.
Trước phát ngôn này, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) từng điều tra theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại 1974 đối với chính sách DST của một số quốc gia. Điều này cho thấy Mỹ đã có lập trường đối đầu lâu dài với các sắc thuế này.
Về mặt thương mại, việc áp thuế 100% có thể khiến chi phí nhập khẩu hàng hóa từ châu Âu tăng đột biến, đẩy chi phí sản xuất của doanh nghiệp Mỹ tăng lên. Điều này tạo áp lực lên biên lợi nhuận của các doanh nghiệp nhập khẩu của Mỹ.
Đối với các công ty công nghệ Mỹ như Google, Apple, Meta, Amazon, luận điểm của ông Trump cho rằng DST mang tính phân biệt đối xử. Tuy nhiên, các nước châu Âu cho rằng quy định thuế hiện hành chưa phản ánh đúng giá trị được tạo ra tại thị trường sở tại.
Xét về dòng tiền, động thái này tạo ra một lớp rủi ro mới cho các danh mục đầu tư có tỷ trọng lớn vào cổ phiếu công nghệ Mỹ. Các nhà đầu tư cần cân nhắc rủi ro định giá lại đối với các tập đoàn công nghệ đa quốc gia.
Nguyên nhân chính dẫn đến xung đột: các nước châu Âu cho rằng các tập đoàn công nghệ đa quốc gia cần đóng góp công bằng hơn cho ngân sách nhà nước, trong khi Mỹ cho rằng các sắc thuế này mang tính phân biệt đối xử.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Hiện chưa rõ chính quyền Mỹ sẽ triển khai cảnh báo mới theo cơ chế pháp lý nào. Phạm vi áp dụng có thể là toàn bộ các nước ban hành DST hay chỉ một số quốc gia cụ thể.
Mỹ cũng đã tự chuẩn bị một phương án thay thế với nội dung Mỹ và một số quốc gia thành viên WTO sẽ quyết định không áp thuế đối với các sản phẩm kỹ thuật số.
Các yếu tố cần theo dõi:
- Phản ứng từ chính phủ Pháp, Anh và các nước châu Âu khác về DST.
- Khả năng EU đưa DST vào thỏa thuận thương mại tương lai với Mỹ.
- Tác động đến chỉ số S&P 500 và NASDAQ nếu rủi ro thuế quan leo thang.
- Biến động của cặp EUR/USD và các tài sản trú ẩn an toàn như vàng (XAU/USD) hoặc đồng USD (DXY).
- Áp lực lên lợi suất trái phiếu chính phủ do kỳ vọng lạm phát nhập khẩu tăng.
Bối cảnh này nhấn mạnh sự cần thiết của việc theo dõi sát sao các rủi ro thương mại xuyên Đại Tây Dương đối với chiến lược phân bổ tài sản đa thị trường.