Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Ngày 7-6, Iran phóng một loạt tên lửa đạn đạo vào Israel. Hành động này được Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) xác nhận nhằm vào căn cứ không quân Ramat David của Israel.
Theo quân đội Israel, các đợt tấn công bắt đầu từ khoảng 22 giờ tối 7-5 theo giờ địa phương. Còi báo động vang lên tại nhiều khu vực trên cả nước.
Quân đội Israel tuyên bố đã đánh chặn toàn bộ số tên lửa từ Iran. Bộ Chỉ huy Mặt trận Nội địa Israel thông báo người dân có thể rời khỏi nơi trú ẩn sau khoảng một giờ.
IRGC tuyên bố đây là hành động đáp trả việc sát hại và di dời người dân tại các khu vực Tyre và Nabatieh ở miền nam Lebanon. Họ gọi đây là chiến dịch mang tính cảnh báo.
| Mốc thời gian | Sự kiện | Nguồn |
|---|---|---|
| Tối 7-6 (22h giờ địa phương) | Iran phóng loạt tên lửa đạn đạo vào Israel | Quân đội Israel, IRGC |
| Sáng 8-6 | Israel đáp trả vào các mục tiêu quân sự ở miền tây và miền trung Iran (Tehran, Tabriz, Isfahan) | IRIB, Quân đội Israel |
| Trưa 8-6 | Iran phóng đợt tên lửa mới về phía Israel; Houthis (Yemen) tấn công bằng tên lửa từ Yemen | IRIB, Tel Aviv |
Ngay sau đòn tấn công của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết sẽ gọi cho Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu để yêu cầu không đáp trả. Ông Trump nói: “Các cuộc tấn công của Iran không gây thiệt hại cho bất kỳ ai”.
Bất chấp yêu cầu, Israel sáng 8-6 đã tung đòn đáp trả. Đài Phát thanh Truyền hình Nhà nước Iran (IRIB) đưa tin Iran phóng đợt tên lửa mới. Lực lượng Houthis (Yemen) cùng ngày nhận trách nhiệm về một vụ tấn công bằng tên lửa từ Yemen nhằm vào Israel.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Các chuyên gia cho rằng đợt giao tranh mới nhất giữa Iran và Israel cho thấy những khó khăn mà Tổng thống Trump phải đối mặt trong nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng và chấm dứt xung đột ở Trung Đông.
Ông Ron Brownstein, nhà phân tích chính trị cấp cao của CNN, nhận định diễn biến mới nhất không phải là tín hiệu tích cực đối với niềm tin của ông Trump rằng ông có thể kiểm soát cách thức cuộc xung đột diễn biến. “Hiện chúng ta đang chứng kiến cả Israel lẫn Iran hành động theo những gì họ cho là lợi ích riêng của mình”, ông nói.
Ông Alon Pinkas, cựu Tổng lãnh sự Israel tại New York, cho rằng Tehran đang tìm cách tạo ra căng thẳng giữa Israel và Mỹ. “Họ cho rằng chỉ cần đối đầu với Israel, dù là bằng các đợt tấn công qua lại hay những phát ngôn mang tính khiêu khích, thì điều đó sẽ tạo ra rạn nứt giữa Israel và Mỹ”, ông nói với đài CNN.
Ông Benjamin Radd, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Quan hệ Quốc tế Burkle thuộc ĐH California (Mỹ), nhận định rằng bằng việc tấn công Israel, Iran hiện đang gắn lợi ích trực tiếp của lực lượng Hezbollah vào bất kỳ cuộc đàm phán nào trong tương lai. Động thái này đã khiến “lằn ranh đỏ” của Israel va chạm với nỗ lực giảm leo thang căng thẳng của ông Trump.
Ông Ori Goldberg, nhà phân tích người Israel, cho rằng những diễn biến gần đây sẽ để lại tác động lâu dài đối với quan hệ Mỹ - Israel, vốn đang ở trong trạng thái “căng thẳng” sau khi Thủ tướng Netanyahu phớt lờ lời kêu gọi của Tổng thống Trump.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Trước khi gọi điện cho ông Netanyahu, ông Trump nói: “Chúng tôi đang rất gần một thỏa thuận cuối cùng với Iran. Đó sẽ là một thỏa thuận tốt. Tôi không muốn nó đổ vỡ vì những gì đang xảy ra lúc này”.
Theo tường thuật của Kênh 12, ông Trump còn lưu ý: “Tôi không muốn chứng kiến thêm bất kỳ cuộc tấn công nào trong đêm nay”. Tuy nhiên, các cuộc tấn công vẫn tiếp diễn.
Ông Brownstein nói thêm: “Có vẻ như ông ấy không có nhiều đòn bẩy như bản thân vẫn nghĩ, đặc biệt là đối với Iran, hoặc thậm chí có thể là cả đối với Israel”.
Ông Radd đặt câu hỏi then chốt: “Liệu Israel có đồng ý hoặc tuân thủ bất kỳ kịch bản nào về cơ bản khiến họ bị trói tay, ngăn cản việc đáp trả hoặc bảo vệ khu vực biên giới phía bắc của mình hay không?”.
Các yếu tố cần theo dõi tiếp theo bao gồm: phản ứng của Mỹ trước việc Israel phớt lờ yêu cầu kiềm chế; khả năng Iran mở rộng các cuộc tấn công bao trùm các mục tiêu Mỹ - Do Thái phục quốc; và tác động của các cuộc tấn công từ lực lượng Houthis (Yemen) làm gia tăng rủi ro địa chính trị trong khu vực.