Từ đảo chiều USD chợ đen đến đỉnh năm của DXY: Áp lực kép từ kỳ vọng lãi suất Fed

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Phiên giao dịch ngày 24/6/2026 ghi nhận sự phân hóa rõ rệt trên các phân khúc thị trường ngoại hối trong nước và quốc tế. Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tỷ giá trung tâm được điều chỉnh tăng 6 đồng, neo tại mức 25.189 VND/USD.

Tại hệ thống ngân hàng thương mại, biên độ giao dịch USD/VND dao động hẹp. Vietcombank niêm yết ở mức 26.098 - 26.448 VND/USD, tăng 6 đồng ở cả hai chiều so với phiên trước. Các ngân hàng như VietinBank, HSBC, OCB, Indovina, MBV cũng ghi nhận mức giá mua - bán tương tự, dao động từ 25.963 VND/USD (mua tiền mặt thấp nhất tại VietinBank) đến 26.448 VND/USD (bán tiền mặt cao nhất tại Vietcombank, VietinBank, VPBank, VRB).

Trái ngược với sự ổn định của thị trường chính thức, thị trường tự do (chợ đen) ghi nhận biến động mạnh. Tính đến 4h30 ngày 24/6, USD chợ đen giảm 265 đồng ở chiều mua, xuống còn 26.245 VND/USD, nhưng tăng 35 đồng ở chiều bán lên 26.645 VND/USD. Độ lệch mua - bán nới rộng lên 400 đồng, phản ánh tâm lý thận trọng và khả năng thanh khoản thấp tại kênh này.

Trên thị trường quốc tế, chỉ số Dollar Index (DXY) - đo lường sức mạnh đồng USD so với rổ sáu đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF) - đã chốt tại 101,39 điểm, tăng 0,39% so với phiên trước và thiết lập mức đỉnh mới trong năm 2026.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Động lực chính thúc đẩy DXY leo đỉnh đến từ sự điều chỉnh mạnh mẽ trong kỳ vọng chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Cuộc họp chính sách tuần trước được thị trường đánh giá là có xu hướng hawkish, khi Fed ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát hơn là thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Hệ quả trực tiếp là làn sóng điều chỉnh kỳ vọng lãi suất trên toàn thị trường. Theo dữ liệu từ CME FedWatch:

• Xác suất Fed nâng lãi suất thêm ít nhất 0,25% tại cuộc họp tháng 7 tăng vọt từ 8,5% lên 34,2%.
• Xác suất tương tự cho cuộc họp tháng 9 cũng tăng từ 29,1% lên 69,5%.

Sự thay đổi này phản ánh một quá trình định giá lại (re-pricing) các kỳ vọng lãi suất, vốn là yếu tố cốt lõi chi phối dòng vốn toàn cầu. Ông Eugene Epstein, Giám đốc giao dịch và sản phẩm cấu trúc tại Moneycorp (Stamford, Connecticut), nhận định sức mạnh hiện tại của đồng USD chủ yếu phản ánh kỳ vọng chính sách lãi suất cứng rắn hơn.

Theo ông Epstein, thị trường đang điều chỉnh đồng loạt trên các lớp tài sản từ cổ phiếu, vàng cho tới ngoại hối, và “mọi thứ đều quy về lãi suất”. Quá trình này tạo ra áp lực chi phí vốn (cost of capital) gia tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền đầu cơ và hoạt động carry trade trên toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, diễn biến trái chiều giữa thị trường chính thức và chợ đen tại Việt Nam cho thấy sự phân mảnh trong cung - cầu ngoại tệ. Việc chợ đen giảm mạnh ở chiều mua nhưng tăng nhẹ ở chiều bán phản ánh tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) khi giới đầu cơ giảm nắm giữ USD vật chất, chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn từ NHNN hoặc Fed.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Bức tranh tỷ giá những tuần tới sẽ chịu tác động đồng thời từ ba nhóm yếu tố chính:

• Chính sách Fed: Các dữ liệu lạm phát và việc làm tháng 6, 7 sẽ là cơ sở để thị trường xác nhận hoặc bác bỏ kịch bản tăng lãi suất 0,25% vào tháng 9. Nếu kỳ vọng này được củng cố, DXY có thể tiếp tục leo thang.
• Phản ứng của NHNN: Với biên độ tỷ giá trung tâm chỉ tăng 6 đồng, NHNN dường như đang duy trì chiến lược neo tỷ giá linh hoạt nhưng thận trọng. Khả năng can thiệp bán ngoại tệ dự trữ để giảm áp lực tỷ giá sẽ là tín hiệu quan trọng.
• Dòng tiền chợ đen: Độ lệch mua - bán 400 đồng và biến động mạnh ở chiều mua (-265 đồng) cho thấy thị trường tự do đang trong giai đoạn tìm điểm cân bằng mới. Thanh khoản tại kênh này sẽ là chỉ báo sớm cho áp lực tỷ giá thực tế.

Đối với các nhà giao dịch đa thị trường, diễn biến DXY và kỳ vọng lãi suất Fed là yếu tố xuyên suốt ảnh hưởng đến các lớp tài sản khác. Trên thị trường chứng khoán, chi phí vốn tăng thường gây áp lực lên định giá P/E. Trên thị trường crypto, USD mạnh lên tạo hiệu ứng hút thanh khoản ròng khỏi các tài sản rủi ro. Trên thị trường hàng hóa, giá dầu WTI/Brent và vàng thường phản ứng ngược chiều với DXY.

Đáng chú ý, câu chuyện của VND không đơn thuần là câu chuyện của riêng Việt Nam. Trong bối cảnh các đồng tiền châu Á như JPY, CNY cũng đang chịu áp lực từ DXY, việc NHNN giữ được biên độ tỷ giá hẹp cho thấy nền tảng dự trữ ngoại hối tương đối ổn định. Tuy nhiên, độ trễ chính sách (policy lag) giữa quyết định của Fed và phản ứng của các ngân hàng trung ương khu vực có thể tạo ra những biến động ngắn hạn.

Các ngân hàng thương mại như Sacombank, VietinBank, Vietcombank, SHB, Eximbank được dẫn nguồn là địa chỉ giao dịch ngoại tệ phổ biến tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, cùng với các cửa hàng vàng bạc đá quý truyền thống như Bảo Tín Minh Châu, DOJI, Kim Hoàn Sài Gòn. Điều này nhấn mạnh sự phân tán của hệ thống phân phối ngoại tệ bên cạnh kênh chính thống.