Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Philippines của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm diễn ra trong bối cảnh hai nước hướng tới kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1976-2026). Philippines hiện đang đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN 2026.
Quan hệ Đối tác Chiến lược được thiết lập năm 2015 đã tạo nền tảng thúc đẩy hợp tác toàn diện. Sự kiện này được kỳ vọng tạo thêm xung lực mới, đưa quan hệ phát triển mạnh mẽ và bền vững hơn.
Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo nguồn tin từ VietnamPlus, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Philippines đã tăng trưởng ấn tượng. Tốc độ tăng trung bình đạt trên 10%/năm trong giai đoạn 2015-2025.
Dưới đây là các số liệu thương mại chính được Bộ Công Thương và các nguồn trong bài ghi nhận:
| Chỉ tiêu | Giá trị / Số liệu | Nguồn |
|---|---|---|
| Kim ngạch thương mại hai chiều 2024 | 8,66 tỷ USD (tăng 11% so với 2023) | Bộ Công Thương |
| Kim ngạch thương mại hai chiều 2015 | 2,92 tỷ USD | Bộ Công Thương |
| Mục tiêu kim ngạch thương mại | Trên 10 tỷ USD | Bộ Công Thương |
| Xuất khẩu gạo sang Philippines 2025 | 1,6 tỷ USD | VietnamPlus |
| Lượng gạo xuất khẩu 2 tháng đầu 2026 | 711.000 tấn (tăng 30% so với cùng kỳ) | VietnamPlus |
| Vốn đầu tư Việt Nam sang Philippines 2025 | 92 triệu USD (chiếm 70% tổng vốn lũy kế) | VietnamPlus |
| Số cửa hàng Jollibee tại Việt Nam hiện tại | Hơn 230 cửa hàng | VietnamPlus |
| Kế hoạch mở rộng Jollibee 2026 | Khoảng 300 cửa hàng | VietnamPlus |
Việt Nam hiện là đối tác thương mại lớn thứ 11 của Philippines. Cơ cấu hàng hóa xuất khẩu đa dạng với gần 40 nhóm mặt hàng chủ lực.
Bên cạnh gạo, các nhóm hàng có hàm lượng công nghiệp và giá trị gia tăng cao cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực. Các mặt hàng này bao gồm máy móc thiết bị, clinker và xi măng, cà phê, điện thoại và linh kiện, máy tính, phương tiện vận tải và phụ tùng.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Dòng tiền thương mại song phương cho thấy cấu trúc bổ trợ cao. Việt Nam là nhà cung cấp hàng đầu các mặt hàng nông sản, đặc biệt là gạo, đóng vai trò quan trọng trong an ninh lương thực của Philippines.
Ở chiều ngược lại, Việt Nam nhập khẩu từ Philippines nhiều nguyên liệu phục vụ sản xuất, chủ yếu là các mặt hàng điện tử và linh kiện. Điều này tạo ra một vòng luân chuyển hàng hóa ổn định.
Về dòng vốn đầu tư, năm 2025 ghi nhận điểm nhấn khi vốn đầu tư từ Việt Nam sang Philippines đạt hơn 92 triệu USD. Con số này chiếm gần 70% tổng vốn đầu tư lũy kế của Việt Nam tại quốc gia này.
Các dự án đầu tư tập trung vào lĩnh vực chuyển đổi xanh, taxi điện và công nghệ cao. Điều này phản ánh xu hướng dịch chuyển vốn theo các ngành có giá trị gia tăng cao và bền vững.
Ở chiều ngược lại, các tập đoàn Philippines như Jollibee đang mở rộng hoạt động tại Việt Nam. Kế hoạch nâng số cửa hàng lên khoảng 300 trong năm 2026 cho thấy niềm tin vào thị trường nội địa.
Một số doanh nghiệp Philippines khác đang tham gia vận hành các nhà máy xử lý nước, đầu tư hạ tầng giao thông và tìm kiếm cơ hội hợp tác trong lĩnh vực cảng biển tại Việt Nam.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Theo ông Lê Phú Cường, Tham tán thương mại Việt Nam tại Philippines, giai đoạn tới sẽ chứng kiến những bước đột phá ở 3 lĩnh vực mới.
- Kinh tế số và thương mại điện tử: Cả hai nước đều có quy mô dân số trẻ, tốc độ số hóa nhanh. Hợp tác chia sẻ giải pháp công nghệ, nền tảng logistics chặng cuối và thanh toán xuyên biên giới được xem là tiềm năng lớn.
- Năng lượng tái tạo và kinh tế xanh: Philippines đang đẩy mạnh thu hút đầu tư vào năng lượng mặt trời, năng lượng gió. Việt Nam có kinh nghiệm phát triển năng lượng tái tạo và có thể hợp tác, chia sẻ công nghệ hoặc liên doanh đầu tư.
- Thủy sản và thực phẩm chế biến: Đây là lĩnh vực bổ trợ cho thế mạnh nông sản của Việt Nam, mở ra cơ hội xuất khẩu giá trị gia tăng cao hơn.
Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III đánh giá hợp tác kinh tế đang chứng kiến tốc độ tăng trưởng đặc biệt ấn tượng. Quan hệ song phương đã phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực trong suốt nửa thế kỷ qua.
Thương vụ Việt Nam tại Philippines đã triển khai hàng loạt hoạt động xúc tiến. Trọng tâm là kết nối trực tiếp doanh nghiệp, tập đoàn phân phối bán lẻ hàng đầu của Philippines với doanh nghiệp và hệ thống phân phối lớn của Việt Nam.