Ngày 15/7/2026, Cục Thuế Việt Nam thông tin về chuyến công tác của đoàn do Phó Cục trưởng Mai Sơn làm Trưởng đoàn tại Vương quốc Anh. Đoàn đã có các buổi làm việc với Cơ quan Thuế và Hải quan Vương quốc Anh (HMRC) và Tập đoàn SAP. Mục tiêu: nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về chuyển đổi số, quản trị dữ liệu và ứng dụng AI trong quản lý thuế.
Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Chuyến công tác diễn ra trong khuôn khổ chương trình hiện đại hóa ngành Thuế Việt Nam. Đoàn đã tập trung tìm hiểu ba lĩnh vực chính: chuyển đổi số, quản trị dữ liệu, và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).
| Đối tác | Nội dung trao đổi chính | Công nghệ / Mô hình được giới thiệu |
|---|---|---|
| HMRC (Anh) | Lộ trình chuyển đổi số toàn diện; số hóa quy trình nghiệp vụ; quản trị dữ liệu theo thời gian thực; tự động hóa giảm hồ sơ giấy; quản trị thay đổi khi điều chỉnh chính sách thuế. | Kiến trúc dữ liệu; kho dữ liệu; quy trình làm sạch thông tin; hệ sinh thái API kết nối bên ngoài; chiến lược AI với cơ chế kiểm soát rủi ro và bảo mật. |
| SAP | Giải pháp quản trị thuế thông minh; nền tảng dữ liệu tiên tiến; lộ trình xây dựng hệ thống quản trị thuế thế hệ mới. | SAP S/4HANA Tax and Revenue Management; SAP Business AI; mô hình AI Agentic trong quản lý thuế (trình diễn trực tiếp). |
Phó Cục trưởng Mai Sơn khẳng định đây là cơ sở tham khảo quan trọng để hoàn thiện lộ trình hiện đại hóa. Cục Thuế mong muốn duy trì đầu mối liên lạc và tăng cường trao đổi kỹ thuật sau chuyến công tác, đặc biệt trong kiến trúc hệ thống, quản trị dữ liệu, phát triển hệ sinh thái API và ứng dụng AI.
Bản chất của quá trình chuyển đổi số và tác động tới môi trường kinh doanh
Việc học hỏi kinh nghiệm từ HMRC và SAP cho thấy Việt Nam đang đẩy nhanh quá trình số hóa khâu thu thuế. Đây là yếu tố có thể tác động đến chi phí tuân thủ của doanh nghiệp, từ đó ảnh hưởng tới dòng tiền và lợi nhuận ròng.
Khi hệ thống thuế vận hành theo thời gian thực, rủi ro gian lận giảm, cơ sở thuế mở rộng. Điều này có thể cải thiện cán cân ngân sách, giảm áp lực vay nợ chính phủ — một tín hiệu tích cực cho trái phiếu chính phủ và định giá tài sản vĩ mô.
Về mặt dòng tiền đầu tư, môi trường thuế minh bạch và hiệu quả thường được các nhà đầu tư tổ chức đánh giá cao. Nếu triển khai thành công, Việt Nam có thể thu hút thêm dòng vốn FDI và FII, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ và dịch vụ tài chính.
Tuy nhiên, cần lưu ý độ trễ chính sách (policy lag). Quá trình xây dựng nền tảng quản trị thuế hiện đại mới chỉ ở giai đoạn tiếp cận kinh nghiệm. Các điều kiện tiên quyết về dữ liệu, quy trình, nhân sự và khung pháp lý vẫn đang được thảo luận.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Chuyến công tác diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang thực hiện Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học công nghệ. Các yếu tố cần theo dõi trong trung hạn:
- Tiến độ xây dựng khung pháp lý cho quản trị dữ liệu và ứng dụng AI trong khu vực công.
- Kế hoạch thí điểm các mô hình AI Agentic do SAP đề xuất, bao gồm yêu cầu dữ liệu và phạm vi áp dụng.
- Khả năng phát triển hệ sinh thái API kết nối giữa cơ quan thuế với các tổ chức tài chính, ngân hàng, doanh nghiệp.
- Chiến lược đào tạo nguồn nhân lực công nghệ thông tin và xây dựng học viện số (theo kinh nghiệm từ HMRC).
Những yếu tố này sẽ quyết định tốc độ và hiệu quả của quá trình chuyển đổi, từ đó tác động đến môi trường kinh doanh và thị trường tài chính Việt Nam trong dài hạn.