Từ câu chuyện lãi gộp tăng 5 lần nhưng lỗ ròng của CMC: Áp lực chi phí tài chính từ danh mục chứng khoán

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Theo báo cáo tài chính quý 2-2026 vừa được Công ty CP Đầu tư CMC (CMC) công bố, doanh thu thuần đạt 23,7 tỉ đồng, tăng 4,8% so với quý 2-2025. Giá vốn giảm giúp lợi nhuận gộp đạt 2,3 tỉ đồng, cao gấp 5 lần cùng kỳ.

Tuy nhiên, chi phí tài chính tăng mạnh lên 4,5 tỉ đồng, trong khi quý 2-2025 được hoàn nhập hơn 500 triệu đồng. Kết quả, CMC lỗ sau thuế 2,1 tỉ đồng, đảo chiều so với mức lãi 1,4 tỉ đồng cùng kỳ năm trước.

Lũy kế 6 tháng, doanh thu thuần đạt 46,7 tỉ đồng, tăng 6% so với cùng kỳ. Dù quý 1 có lãi, CMC vẫn lỗ gần 2 tỉ đồng sau nửa đầu năm 2026, trong khi cùng kỳ năm ngoái lãi hơn 1,5 tỉ đồng.

Theo giải trình, doanh thu quý 2 tăng nhờ đẩy mạnh bán máy móc thiết bị xây dựng. Nguyên nhân lỗ đến từ chi phí tài chính: thị trường chứng khoán quý 2-2026 không thuận lợi, buộc CMC phải trích lập dự phòng 2,7 tỉ đồng, gấp 7 lần cùng kỳ. Ngoài ra, quý 2-2025 được hoàn nhập 5,6 tỉ đồng dự phòng giảm giá chứng khoán.

Tại thời điểm 30-6, giá trị chứng khoán kinh doanh của CMC ghi nhận 36,7 tỉ đồng, gấp 1,9 lần so với đầu năm, chiếm 22,6% tổng tài sản. Danh mục gồm 20 cổ phiếu niêm yết như SHB, EBS, LTC, CST, MBB, BCG.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Trường hợp của CMC phản ánh rõ rủi ro thanh khoản và chi phí vốn trong bối cảnh thị trường chứng khoán biến động. Dù hoạt động kinh doanh cốt lõi có lãi, gánh nặng từ danh mục đầu tư tài chính lại triệt tiêu lợi nhuận.

Chi phí tài chính tăng vọt đến từ trích lập dự phòng giảm giá chứng khoán, một dạng chi phí không dùng tiền mặt nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến báo cáo lãi lỗ. Điều này cho thấy tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) trên thị trường đang buộc các doanh nghiệp có danh mục lớn phải ghi nhận tổn thất.

CMC có tỷ trọng chứng khoán kinh doanh chiếm 22,6% tổng tài sản, mức cao so với vốn điều lệ chỉ 51 tỉ đồng. Khi thị trường điều chỉnh, áp lực trích lập gia tăng, đặc biệt với các cổ phiếu như SHB, MBB vốn nhạy cảm với chu kỳ tín dụng.

Bối cảnh vĩ mô quý 2-2026 ghi nhận độ trễ chính sách (policy lag) khi FED vẫn duy trì lãi suất cao, tác động đến dòng vốn ngoại và thanh khoản thị trường chứng khoán Việt Nam. Thị trường không thuận lợi là nguyên nhân trực tiếp được CMC viện dẫn.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Ngoài yếu tố thị trường, cấu trúc tài sản của CMC đáng chú ý: danh mục chứng khoán kinh doanh 36,7 tỉ đồng gồm 20 mã, trong đó có các cổ phiếu ngân hàng (SHB, MBB) và cổ phiếu ngành xây dựng (BCG, CST). Sự tập trung vào nhóm này khiến rủi ro hệ thống cao khi ngành ngân hàng đối mặt với nợ xấu gia tăng.

Vốn điều lệ của CMC chỉ hơn 51 tỉ đồng, cho thấy quy mô nhỏ. Việc dùng vốn chủ sở hữu mỏng để đầu tư chứng khoán với tỷ trọng lớn tạo ra đòn bẩy tài chính ngầm, dễ bị tổn thương khi thị trường giảm.

Các dữ kiện cần theo dõi trong nửa cuối năm 2026:

• Diễn biến VN-Index và tâm lý thị trường chung: khả năng hồi phục lên vùng 1.810-1.820 điểm hay tiếp tục điều chỉnh.
• Chính sách tiền tệ của FED và Ngân hàng Trung ương các nước: tác động đến dòng vốn ngoại và chi phí vốn.
• Kết quả kinh doanh quý 3-2026 của CMC: liệu doanh thu từ máy móc thiết bị có bù đắp được chi phí tài chính?
• Khả năng hoàn nhập dự phòng nếu thị trường phục hồi.

Không có khuyến nghị đầu tư. Nhà đầu tư tự đánh giá rủi ro dựa trên các dữ kiện trên.