Chốt phiên giao dịch ngày 9/7, giá dầu Brent kỳ hạn tăng hơn 5% lên 78,02 USD/thùng, trong khi dầu ngọt nhẹ Mỹ (WTI) chốt ở 73,52 USD/thùng. Đây là mức cao nhất của cả hai loại dầu thô chuẩn trong hơn hai tuần qua.
Nguyên nhân trực tiếp đến từ việc Mỹ tiến hành hoạt động quân sự mới nhằm vào Iran ngày 8/7, theo chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump. Động thái này đánh dấu đêm thứ hai liên tiếp nối lại các hoạt động quân sự, làm dấy lên nghi ngờ về triển vọng đạt thỏa thuận hòa bình lâu dài với Iran.
Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo thông tin từ Vietnam+, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ xác nhận các cuộc không kích được thực hiện sau khi Tổng thống Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran "đã chấm dứt". Mỹ cảnh báo sẽ có những hoạt động quân sự mạnh mẽ hơn trong thời gian tới.
Iran phản ứng bằng tuyên bố sẽ đóng cửa eo biển Hormuz và mở rộng số mục tiêu quân sự lên gấp đôi nếu Mỹ thực hiện bất kỳ hoạt động quân sự mới nào. Các nhà chức trách hàng hải đã nâng mức độ rủi ro đối với tàu thuyền qua eo biển này lên mức "nghiêm trọng" sau các cuộc tấn công vào hai tàu chở dầu ngày 7/7.
| Chỉ số | Giá trị | Biến động |
|---|---|---|
| Dầu Brent kỳ hạn | 78,02 USD/thùng | +5% |
| Dầu WTI | 73,52 USD/thùng | +2,76% (so với phiên trước) |
| Tỷ trọng nguồn cung qua Hormuz | 20% toàn cầu | — |
Eo biển Hormuz là tuyến đường thủy chiến lược, nơi 20% nguồn cung dầu toàn cầu đi qua trước khi xung đột nổ ra. Việc Iran kiểm soát tuyến đường này được xem là đòn bẩy chính trong cuộc xung đột.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Diễn biến giá dầu phản ánh trực tiếp rủi ro địa chính trị và tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) trên thị trường hàng hóa. Khi căng thẳng leo thang, dòng tiền nhanh chóng dịch chuyển vào các tài sản trú ẩn, trong đó dầu thô được hưởng lợi từ kỳ vọng gián đoạn nguồn cung thực tế.
Độ trễ chính sách (policy lag) từ phía Mỹ và Iran chưa có dấu hiệu thu hẹp. Mỹ thu hồi quy chế miễn trừ dầu mỏ của Iran, đáp trả các hành động mà Washington cho là làm gia tăng bất ổn đối với tuyến hàng hải chiến lược. Iran đáp lại bằng đe dọa đóng cửa Hormuz – kịch bản có thể đẩy giá dầu lên các mức cao hơn nữa.
Về mặt kỹ thuật, mức tăng hơn 5% của Brent trong một phiên cho thấy thanh khoản ròng đổ mạnh vào hợp đồng tương lai dầu thô. Các quỹ đầu cơ (hedge funds) có thể đã gia tăng vị thế mua ròng (net long) dựa trên rủi ro địa chính trị, bất chấp các yếu tố cơ bản như dự trữ dầu thô Mỹ hay sản lượng OPEC+.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Những yếu tố sau đây sẽ quyết định hướng đi của giá dầu trong ngắn hạn:
- Phản ứng quân sự tiếp theo của Mỹ: Mỹ chưa công bố mục tiêu cụ thể của đợt không kích mới, nhưng khẳng định chiến dịch sẽ "tiếp tục làm suy giảm năng lực của Iran trong việc đe dọa quyền tự do hàng hải tại Eo biển Hormuz."
- Khả năng đóng cửa Hormuz: Nếu Iran thực thi đe dọa, 20% nguồn cung dầu toàn cầu bị ảnh hưởng trực tiếp, đẩy giá Brent có thể vượt 85-90 USD/thùng.
- Phản ứng từ các nước tiêu thụ lớn: Trung Quốc, Ấn Độ và châu Âu có thể can thiệp ngoại giao hoặc kích hoạt dự trữ chiến lược để hạ nhiệt giá.
- Dữ liệu tồn kho dầu thô Mỹ: Báo cáo hàng tuần từ EIA sẽ cho thấy mức độ thiếu hụt thực tế, nếu có.
Trở lại trường hợp được phản ánh bởi Vietnam+, thông tin từ phiên 9/7 cho thấy thị trường đang định giá rủi ro địa chính trị ở mức cao. Nhà đầu tư cần theo dõi sát các tuyên bố từ Washington và Tehran trong những ngày tới.