Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo khảo sát EY Europe Attractiveness Survey của công ty tư vấn - kiểm toán EY, bức tranh thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI) tại châu Âu năm 2025 có sự phân hóa rõ rệt giữa các quốc gia.
Pháp giữ vị trí số 1 với 852 dự án FDI mới, dù giảm 17% so với năm trước. Đứng thứ hai là Vương quốc Anh với 730 dự án, giảm 14%. Đức xếp thứ ba với 548 dự án, giảm 10% và là mức thấp nhất kể từ năm 2009.
| Quốc gia | Số dự án FDI 2025 | Thay đổi so với năm trước |
|---|---|---|
| Pháp | 852 | -17% |
| Vương quốc Anh | 730 | -14% |
| Đức | 548 | -10% |
| Tây Ban Nha | 383 | +20% |
| Thổ Nhĩ Kỳ | 376 | +7% |
| Ba Lan | 285 | +10% |
| Hà Lan | 159 | +8% |
| Italy | 206 | -8% |
| Bỉ | 187 | -11% |
| Bồ Đào Nha | 186 | -5% |
Về nguồn cung FDI, Mỹ dẫn đầu với 943 dự án trên toàn châu Âu. Đức đứng thứ hai với 484 dự án từ các công ty Đức đầu tư ra nước ngoài, nhưng giảm 24% so với năm trước.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Sự sụt giảm của Pháp (-17%) và Anh (-14%) cho thấy dòng vốn FDI vào châu Âu đang chịu áp lực từ chi phí vốn tăng và bất ổn địa chính trị. Tuy nhiên, vị thế dẫn đầu của Pháp vẫn được duy trì nhờ sáng kiến 'Choose France' từ năm 2018.
Chính phủ Pháp, qua Tổng thống Emmanuel Macron, đã công bố các công ty nước ngoài cam kết đầu tư kỷ lục 93 tỷ euro. Điều này phản ánh nỗ lực chính sách chủ động để giữ vững sức hút bất chấp xu hướng giảm toàn cầu.
Trái ngược, Đức ghi nhận mức thấp nhất kể từ 2009. Chi phí lao động cao và cạnh tranh gay gắt từ các quốc gia khác là nguyên nhân chính. Italy, Bỉ, Bồ Đào Nha cũng giảm, xác nhận tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) đang lan rộng.
Tây Ban Nha (+20%), Thổ Nhĩ Kỳ (+7%) và Ba Lan (+10%) lại tăng trưởng. Đây là những thị trường đang nổi trong nội khối, thu hút dòng vốn dịch chuyển khỏi các nền kinh tế lớn trì trệ. Hà Lan (+8%) cũng hưởng lợi nhờ môi trường pháp lý ổn định.
Đáng chú ý, dòng vốn từ Mỹ vẫn chiếm ưu thế tuyệt đối (943 dự án), trong khi các công ty Đức giảm mạnh đầu tư ra nước ngoài (-24%). Điều này cho thấy chi phí vốn nội địa của Đức tăng cao, hạn chế khả năng mở rộng của doanh nghiệp.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Theo Euronews, châu Âu đang mất dần vị thế trên thị trường FDI toàn cầu. Nhà đầu tư cần theo dõi các yếu tố sau:
- Độ trễ chính sách (policy lag): Các biện pháp kích thích từ ECB có thể chưa tác động ngay đến dòng vốn FDI trong ngắn hạn.
- Chi phí lao động: Đức và Pháp đối mặt với chi phí lao động cao, làm giảm lợi thế cạnh tranh so với Tây Ban Nha hay Thổ Nhĩ Kỳ.
- Rủi ro thanh khoản: Dòng vốn từ Đức giảm mạnh 24% báo hiệu áp lực thanh khoản trong khối doanh nghiệp Đức.
Báo cáo EY Attractiveness Survey là nguồn dữ liệu chính thống. Dữ liệu phân hóa giữa các quốc gia cho thấy cơ hội đầu tư tập trung vào các thị trường có tăng trưởng FDI dương (Tây Ban Nha, Thổ Nhĩ Kỳ, Ba Lan) thay vì các nền kinh tế lớn đang chững lại.