Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Ngày 15-7, Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) công bố Chỉ số Niềm tin kinh doanh (BCI) quý 2-2026 đạt 79,7 điểm. Mức này tăng 7 điểm so với quý 1 (72,7 điểm) – thời điểm chịu tác động từ bất ổn địa chính trị Trung Đông.
BCI hiện chỉ còn cách 0,3 điểm so với đỉnh 7 năm là 80 điểm (cuối năm 2025). Kết quả được công bố đúng dịp BCI tròn 15 năm hoạt động.
| Chỉ số | Q1-2026 | Q2-2026 | Thay đổi |
|---|---|---|---|
| BCI (điểm) | 72,7 | 79,7 | +7,0 |
| Đỉnh 7 năm | 80,0 (cuối 2025) | -0,3 | |
Khảo sát cho thấy 63% doanh nghiệp đánh giá điều kiện kinh doanh quý 2 tích cực. 69% kỳ vọng tình hình sẽ cải thiện trong quý tới, tăng 11 điểm phần trăm so với khảo sát 3 tháng trước. (Nguồn: EuroCham)
Động lực chính được xác định:
- 36% doanh nghiệp ghi nhận doanh thu và lợi nhuận vận hành tăng vượt kỳ vọng.
- 32% nhờ lượng đơn hàng và hợp đồng mới gia tăng.
- 24% ghi nhận sức mua trong nước phục hồi rõ rệt.
Sự cải thiện diễn ra đồng đều ở các lĩnh vực sản xuất, du lịch, bất động sản và xuất khẩu.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
BCI phục hồi mạnh phản ánh sự điều chỉnh của dòng vốn FDI từ châu Âu sau giai đoạn thận trọng đầu năm. Căng thẳng Trung Đông đã tạo áp lực tâm lý phòng thủ tài sản (risk-off) trong quý 1, khiến BCI giảm xuống 72,7 điểm.
Bước sang quý 2, khi rủi ro địa chính trị hạ nhiệt, niềm tin quay trở lại nhanh chóng. Độ trễ chính sách (policy lag) từ các biện pháp kích cầu nội địa và cải cách thể chế cũng bắt đầu phát huy tác dụng, hỗ trợ sức mua và đơn hàng mới.
Xét về cấu trúc, 69% doanh nghiệp kỳ vọng cải thiện trong quý tới là mức cao nhất trong nhiều quý. Điều này cho thấy dòng tiền đang chuyển từ trạng thái phòng thủ sang tìm kiếm cơ hội đầu tư dài hạn tại thị trường Việt Nam.
Chi phí vốn vẫn là yếu tố cần theo dõi. Tuy nhiên, với đà phục hồi doanh thu và lợi nhuận (36% doanh nghiệp vượt kỳ vọng), khả năng hấp thụ vốn của khu vực FDI châu Âu đang cải thiện.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
EuroCham lưu ý rằng để biến niềm tin thành các dự án đầu tư quy mô lớn, Việt Nam cần tiếp tục cải cách thể chế và thủ tục hành chính. Khảo sát cho thấy 53% doanh nghiệp vẫn xem thủ tục hành chính chậm, thực thi chính sách thiếu nhất quán và quản lý thuế thiếu minh bạch là rào cản lớn.
Bối cảnh vĩ mô toàn cầu vẫn nhiều biến động: chính sách tiền tệ của Fed, ECB, và diễn biến thương mại Mỹ-Trung có thể tác động đến dòng vốn FDI. Tuy nhiên, BCI cao kỷ lục cho thấy Việt Nam vẫn là điểm đến hấp dẫn trong mắt nhà đầu tư châu Âu.
Các dữ kiện cần theo dõi trong các quý tới:
- Mức độ cải cách thủ tục hành chính và minh bạch thuế.
- Diễn biến lãi suất và tỷ giá – ảnh hưởng đến chi phí vốn FDI.
- Đơn hàng mới từ các ngành xuất khẩu chủ lực.
- Chính sách ưu đãi đầu tư cho các dự án xanh, công nghệ cao.
BCI 15 năm tuổi không chỉ là thước đo niềm tin mà còn là tín hiệu dẫn dắt cho dòng vốn FDI chất lượng cao vào Việt Nam.