Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo bài viết trên Vietnam+, cuộc khủng hoảng năng lượng do xung đột tại Iran và việc eo biển Hormuz bị phong tỏa đã mang lại lợi nhuận kỷ lục cho các tập đoàn kinh doanh hàng hóa nguyên liệu.
Các tập đoàn giao dịch dầu khí ghi nhận mức tăng trưởng lợi nhuận vượt xa cùng kỳ năm trước.
| Tập đoàn | Lợi nhuận ghi nhận | Thời gian | So sánh |
|---|---|---|---|
| Trafigura | 4,09 tỷ USD | Nửa đầu năm tài khóa (kết thúc cuối tháng 3) | Từ 1,5 tỷ USD cùng kỳ |
| Mercuria | 1,09 tỷ USD (dự báo) | Nửa đầu năm tài khóa | Tăng 88% |
| Vitol | Khoảng 2 tỷ USD | Quý I/2026 | — |
| Gunvor | Lợi nhuận 3 tháng đầu năm tương đương cả năm 2025 | Quý I/2026 | — |
Eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa từ cuối tháng 2/2026. Kpler chỉ ghi nhận một lượt tàu qua eo biển vào ngày 4/5 và không có lượt nào vào ngày 5/5.
Nguyên nhân: các hoạt động quân sự của Mỹ và Israel khiến Iran thắt chặt kiểm soát, gây thiếu hụt nguồn cung năng lượng chưa từng có.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Chênh lệch giữa giá dầu giao ngay và giá dầu kỳ hạn tăng lên mức rất cao, mở ra cơ hội lớn cho các công ty giao dịch hàng hóa.
Giá dầu Brent kỳ hạn có thời điểm tăng lên 110 USD/thùng. Trong khi đó, giá dầu Brent giao ngay cho các lô hàng có thể giao ngay lập tức lên gần 140 USD/thùng.
Khoảng cách gần 30 USD/thùng giữa thị trường tài chính và thị trường vật chất đã tạo điều kiện để các nhà giao dịch thực hiện những thương vụ mang lại lợi nhuận đáng kể.
Một số giao dịch dầu mỏ trong giai đoạn căng thẳng mang lại lợi nhuận từ 20-30 USD cho mỗi thùng dầu. Đây là mức sinh lời rất cao so với biên lợi nhuận thấp nhưng khối lượng giao dịch lớn thông thường của lĩnh vực này.
Dù nguồn cung toàn cầu giảm khoảng 10%, nhu cầu của các doanh nghiệp công nghiệp vẫn rất lớn. Nhiều khách hàng sẵn sàng chấp nhận chi phí cao để duy trì sản xuất.
Nhờ mạng lưới vận chuyển rộng khắp, khả năng tiếp cận nguồn vốn lớn từ các ngân hàng và kinh nghiệm điều phối dòng chảy hàng hóa toàn cầu, các tập đoàn giao dịch năng lượng đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì nguồn cung.
Họ có thể nhanh chóng chuyển hướng các chuyến hàng, huy động nguồn dự trữ và bảo đảm cung ứng nhiên liệu tới các khu vực chịu ảnh hưởng.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Theo ông Marco Dunand, Tổng Giám đốc Mercuria, tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) của ngành giao dịch hàng hóa nguyên liệu thường dao động từ 25-50%. Năm 2026 có thể tiến sát ngưỡng cao nhất của khoảng này.
Sự bùng nổ lợi nhuận được phản ánh trong thu nhập của các lãnh đạo doanh nghiệp. Tại tập đoàn tài chính Macquarie của Australia, ông Simon Wright, người phụ trách mảng hàng hóa nguyên liệu, nhận thù lao 35,4 triệu AUD (21,46 triệu USD) trong năm tài chính vừa qua.
Con số này cao hơn cả Tổng Giám đốc Shemara Wikramanayake với 25,6 triệu AUD (15,5 triệu USD).
Giới quan sát cho rằng nếu căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục kéo dài, các tập đoàn giao dịch hàng hóa nguyên liệu nhiều khả năng sẽ còn duy trì mức lợi nhuận rất cao.
Ngày 10/6, giá dầu Brent Biển Bắc tăng 1,8% lên 93,10 USD/thùng. Giá dầu WTI đóng cửa ở mức 90,03 USD/thùng, tăng 2%.
Eo biển Hormuz vẫn là điểm nghẽn chiến lược. Chính sách tiền tệ thắt chặt và độ trễ chính sách (policy lag) có thể ảnh hưởng đến chi phí vốn và dòng tiền ròng của các quỹ đầu cơ tham gia thị trường năng lượng.
Các nhà đầu tư cần theo dõi chặt chẽ các yếu tố địa chính trị và dữ liệu tồn kho dầu thô hàng tuần từ EIA để đánh giá xu hướng cung-cầu.