Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo bài viết từ Vietnam+, các tập đoàn dầu khí lớn của Mỹ đang chuẩn bị công bố lợi nhuận quý 2 ở mức cao nhất kể từ năm 2022.
Thời điểm năm 2022 ghi nhận thị trường năng lượng biến động mạnh sau khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát.
Các số liệu dự phóng được LSEG và TPH tổng hợp, trích dẫn trong nguồn tin, cho thấy các mức lợi nhuận và biên lợi nhuận cụ thể như sau:
| Chỉ số | Giá trị dự kiến Q2/2026 | So sánh với Q1/2026 | Nguồn |
|---|---|---|---|
| Lợi nhuận ròng điều chỉnh - Exxon Mobil | 15,9 tỷ USD | Cao gấp hơn 3 lần | LSEG |
| Lợi nhuận ròng điều chỉnh - Chevron | 9,9 tỷ USD | Cao gấp hơn 3 lần | LSEG |
| Biên lợi nhuận lọc dầu (xăng) | 25 USD/thùng | Tăng +16 USD/thùng | TPH |
| Biên lợi nhuận lọc dầu (diesel) | 45 USD/thùng | Cao nhất kể từ giữa 2022 | TPH |
| Giá xăng bán lẻ Mỹ hiện tại | ~3,85 USD/gallon | +22% so với trước xung đột | Vietnam+ |
| Mục tiêu giá xăng của Tổng thống Trump | 2,5 USD/gallon | -35% so với hiện tại | Vietnam+ |
Nguyên nhân chính được xác định là giá dầu và biên lợi nhuận lọc dầu tăng mạnh sau khi xung đột Trung Đông bùng phát hồi cuối tháng Hai.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Dòng tiền từ hoạt động kinh doanh cốt lõi (lọc dầu) đang chi phối mạnh mẽ lợi nhuận của Big Oil, vượt xa tác động từ biến động giá dầu thô.
Biên lợi nhuận lọc dầu xăng tăng vọt lên 25 USD/thùng, tăng gần 180% so với quý trước.
Biên lợi nhuận lọc dầu diesel chạm mốc 45 USD/thùng, mức cao nhất kể từ giữa năm 2022.
Sự gia tăng này đến từ nhu cầu xuất khẩu mạnh, trong khi nhiều nhà máy lọc dầu quốc tế thiếu nguồn cung.
Yếu tố này tạo ra một lực đẩy lợi nhuận mang tính chu kỳ và cục bộ, gắn chặt với sự đứt gãy chuỗi cung ứng nhiên liệu thành phẩm toàn cầu.
Đồng thời, nó làm gia tăng độ trễ chính sách (policy lag) khi giá xăng bán lẻ tại Mỹ vẫn cao hơn 22% so với mức trước xung đột.
Trong khi đó, giá dầu thô đã quay về mức trước xung đột. Điều này cho thấy lợi nhuận bổ sung không đến từ giá dầu thô, mà từ phần thượng nguồn và lọc hóa dầu.
Về mặt chính trị, kết quả kinh doanh khả quan này tạo ra sức ép ngược chiều từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cảnh báo có thể áp dụng biện pháp hành chính nếu giá bán lẻ xăng không giảm đáng kể.
Tổng thống Trump đặt mục tiêu giá xăng trung bình xuống 2,5 USD/gallon, tương đương mức giảm 35% so với giá hiện hành ~3,85 USD/gallon.
Phản ứng của ngành dầu khí là lập luận về cấu trúc chi phí: giá dầu thô chỉ chiếm khoảng một nửa giá xăng bán lẻ;
Phần còn lại đến từ chi phí lọc dầu, vận chuyển, phân phối, tiếp thị và thuế, những yếu tố nằm ngoài tầm kiểm soát trực tiếp của họ.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Bối cảnh thị trường năng lượng đang chịu tác động kép từ các yếu tố cấu trúc và sự kiện.
Mất cân đối cung-cầu nhiên liệu thành phẩm là yếu tố cấu trúc, theo nhận định của ông Bob McNally, Chủ tịch Rapidan Energy Group.
Viện Dầu mỏ Mỹ (API) khẳng định giá xăng không biến động đồng pha với giá dầu thô, đặc biệt trong môi trường chuỗi cung ứng toàn cầu bị xáo trộn.
Hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz đã được nối lại từ tháng trước, tạo áp lực giảm lên giá dầu thô.
Dữ liệu từ Vietnam+ cho thấy giá dầu WTI của Mỹ đã giảm xuống dưới 75 USD/thùng, trong khi giá dầu Brent giao dịch quanh 71,80 USD/thùng.
Citigroup dự báo giá dầu Brent có thể giảm xuống 60 USD/thùng trong bối cảnh nguồn cung ngắn hạn tăng lên.
Các cuộc điều tra của Bộ Tư pháp Mỹ về hành vi nâng giá bất hợp lý trên thị trường xăng dầu đang được triển khai, theo yêu cầu từ chính quyền Tổng thống Trump.
Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 là yếu tố thời điểm quan trọng, khi vấn đề giá xăng trở thành trọng tâm chính trị.
Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến giá dầu thô WTI/Brent, biên lợi nhuận lọc dầu, và các quyết định hành chính từ Nhà Trắng.
Tác động tiềm năng có thể lan tỏa đến thị trường chứng khoán (cổ phiếu năng lượng), hàng hóa (dầu thô, xăng dầu) và Forex (USD).