Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo khảo sát của công ty tư vấn Horváth phối hợp với báo Handelsblatt, khoảng 60% doanh nghiệp Đức có kế hoạch cắt giảm nhân sự tại Đức trong giai đoạn 2026-2030.
Chỉ 16% doanh nghiệp dự kiến mở rộng lực lượng lao động trong nước. Khoảng 40% ngân sách đầu tư của doanh nghiệp đến năm 2030 vẫn được dành cho Đức, nhưng chủ yếu phục vụ nâng cấp cơ sở hiện có và tự động hóa.
Các khoản đầu tư mới nhằm mở rộng công suất và tuyển dụng nhân lực chủ yếu sẽ được triển khai ở nước ngoài.
| Chỉ số | Giá trị | Nguồn |
|---|---|---|
| Nguy cơ mất việc làm trong ngành công nghiệp Đức năm 2026 | ~100.000 việc làm | Horváth / Handelsblatt |
| Tổng số việc làm cắt giảm từ 2019 đến nay | >340.000 việc làm | EY |
| Chi phí lao động tại Đức so với trung bình EU | Cao hơn ~22% | Eurostat / IW |
| Chi phí lao động tại Đức so với nhiều nước châu Á và Đông Âu | Cao hơn gấp đôi | Eurostat / IW |
| Doanh nghiệp có kế hoạch cắt giảm nhân sự tại Đức | 60% | Horváth / Handelsblatt |
| Doanh nghiệp dự kiến mở rộng lực lượng lao động trong nước | 16% | Horváth / Handelsblatt |
| Ngân sách đầu tư đến 2030 dành cho Đức | ~40% | Horváth / Handelsblatt |
Các lĩnh vực chịu ảnh hưởng chính bao gồm ôtô, chế tạo máy và xây dựng.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Chi phí sản xuất cao, đặc biệt là chi phí nhân công, là nguyên nhân chính khiến doanh nghiệp hạn chế đầu tư mở rộng tại Đức. Thủ tục hành chính hay tình trạng thiếu lao động có tay nghề không phải là yếu tố quyết định.
Doanh nghiệp còn chịu áp lực từ chi phí bảo hiểm xã hội, giá năng lượng và nhu cầu thị trường trong nước suy yếu. Các thị trường như Mỹ, Trung Quốc, Ấn Độ, Đông Âu và nhiều quốc gia châu Á khác đang trở thành điểm đến ưu tiên của dòng vốn đầu tư mới.
Chiến lược “sản xuất tại chỗ cho thị trường tại chỗ” đang trở thành xu hướng chủ đạo. Các tập đoàn lớn đã hiện thực hóa chiến lược này:
- EBM-Papst: mở rộng năng lực sản xuất tại Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ.
- Siemens Energy: đầu tư 1 tỷ USD mở rộng sản xuất tại Mỹ.
- Mercedes-Benz: dự kiến đầu tư thêm 7 tỷ USD vào thị trường Mỹ đến năm 2030.
- Boehringer Ingelheim: công bố kế hoạch đầu tư khoảng 10 tỷ USD tại Mỹ.
Dòng vốn đầu tư mới tập trung vào các thị trường tăng trưởng cao, giảm rủi ro địa chính trị và tránh rào cản thương mại.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Mô hình tăng trưởng dựa vào xuất khẩu vốn giúp kinh tế Đức phát triển trong nhiều thập niên đang dần thay đổi.
Các doanh nghiệp chuyển sang xây dựng mạng lưới sản xuất, nghiên cứu và phát triển (R&D) ngay tại các thị trường tiêu thụ lớn.
Điều này nhằm giảm rủi ro địa chính trị, tránh rào cản thương mại và tận dụng tốc độ tăng trưởng tại các khu vực mới.
Chuỗi cung ứng toàn cầu đối mặt nhiều rủi ro từ xung đột địa chính trị, biến động thương mại và gián đoạn vận tải quốc tế.
Việc duy trì năng lực sản xuất và việc làm trong nước trở thành thách thức lớn đối với nền kinh tế Đức trong những năm tới.