Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Ngày 14-7, tại TP.HCM, Hội thảo Sầu riêng châu Á lần thứ 2 diễn ra với hơn 500 đại biểu. Sự kiện do iFresh Asia Fruit tổ chức, quy tụ hơn 100 doanh nghiệp Trung Quốc đại diện các kênh phân phối chủ lực.
Theo bà Thái Kiếm Phi, nhà sáng lập iFresh Asia Fruit, các doanh nghiệp tham gia gồm Pagoda, Xianfeng Fruit, cùng nhiều đơn vị bán lẻ, bán buôn, xuất nhập khẩu. Mục tiêu là kết nối chuỗi cung ứng xuyên biên giới, nâng cao giá trị trái sầu riêng.
Dữ liệu từ bài báo gốc (Tuổi Trẻ Online) cho thấy sự tăng trưởng ấn tượng của ngành hàng này:
| Chỉ tiêu | Giá trị | Nguồn |
|---|---|---|
| Kim ngạch xuất khẩu sầu riêng năm 2022 | 277 triệu USD | Tuổi Trẻ |
| Kim ngạch xuất khẩu sầu riêng năm 2025 (dự kiến) | ~4 tỉ USD | Tuổi Trẻ |
| Mức tăng trưởng (2022-2025) | Hơn 14 lần | Tuổi Trẻ |
| Hệ thống truy xuất nguồn gốc toàn quốc | Triển khai từ 1-7-2026 | Tuổi Trẻ |
Ông Trần Ngọc Liêm, Phó tổng thư ký VCCI - HCMC, nhận định tăng trưởng nhanh là cơ hội song đi kèm thách thức về chuỗi giá trị.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Dòng tiền từ Trung Quốc vào Việt Nam hiện không chỉ dừng ở giao dịch mua-bán truyền thống. Hơn 100 doanh nghiệp tham gia hội thảo cho thấy nhu cầu hợp tác sâu hơn trên toàn bộ chuỗi giá trị.
Theo ông Yang Li'an, nhà sáng lập Công ty TNHH Công nghệ sinh học Xianhe Zhongshan, khoảng 80% tổn thất trong thương mại sầu riêng đến từ chất lượng (nứt vỏ, sượng cơm, chín không đều, dư lượng thuốc BVTV). Chỉ 20% đến từ biến động giá thị trường.
Điều này phản ánh chi phí vốn ẩn trong chuỗi cung ứng. Doanh nghiệp Trung Quốc đang tìm cách giảm tổn thất thông qua công nghệ bảo quản sau thu hoạch và kiểm soát vùng trồng. Đây là yếu tố tác động trực tiếp đến biên lợi nhuận của các bên tham gia.
Về phía Việt Nam, việc triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc toàn quốc từ ngày 1-7-2026 tạo ra rào cản kỹ thuật. Các doanh nghiệp nhỏ có thể đối mặt với áp lực chi phí tuân thủ, trong khi doanh nghiệp lớn có lợi thế nhờ quy mô.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Bà Thái Kiếm Phi lưu ý thị trường Trung Quốc chuyển từ ưu tiên nguồn cung sang chú trọng thương hiệu và chất lượng. Điều này đặt ra yêu cầu mới cho ngành sầu riêng Việt Nam.
Các giải pháp được giới thiệu tại hội thảo bao gồm:
- Công nghệ bảo vệ thực vật
- Công nghệ sau thu hoạch
- Công nghệ chế biến
- Kho lạnh và phân phối
Ngày 1-7-2026, hệ thống truy xuất nguồn gốc sầu riêng triển khai toàn quốc. Đây là mốc thời gian quan trọng cho các nhà đầu tư theo dõi cổ phiếu ngành nông nghiệp và logistics.
Kim ngạch xuất khẩu sầu riêng dự kiến đạt 4 tỉ USD năm 2025. Nếu duy trì tăng trưởng, sầu riêng có thể vượt qua các mặt hàng nông sản chủ lực khác về giá trị xuất khẩu.
Các chuyên gia cho rằng hợp tác sẽ mở rộng thành liên kết sâu trên toàn bộ chuỗi giá trị, không chỉ dừng ở mua-bán truyền thống.