Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Theo Sở Tài chính Tp.HCM, tính đến ngày 31/5/2026, thành phố giải ngân được 24.918 tỷ đồng vốn đầu tư công, tương đương 16,9% kế hoạch năm 2026. Con số này tăng so với mức 11% cùng kỳ năm 2025.
Trong đó, vốn ngân sách trung ương đạt 9,6%, vốn ngân sách địa phương đạt 17,1%. Tổng kế hoạch đầu tư công năm 2026 của Tp.HCM là 147.599 tỷ đồng, gồm 144.078 tỷ đồng vốn ngân sách địa phương và 3.521 tỷ đồng vốn ngân sách trung ương.
| Chỉ tiêu | Giá trị (tỷ đồng) | Tỷ lệ giải ngân |
|---|---|---|
| Tổng giải ngân đến 31/5/2026 | 24.918 | 16,9% |
| Vốn ngân sách trung ương | - | 9,6% |
| Vốn ngân sách địa phương | - | 17,1% |
| Vốn bồi thường giải phóng mặt bằng (cập nhật 25/5) | 12.341/34.452 | 35,82% |
Vốn bồi thường giải phóng mặt bằng đã giải ngân 12.341 tỷ đồng trên tổng 34.452 tỷ đồng vốn giao, đạt 35,82%, theo Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Tỷ lệ giải ngân 16,9% sau 5 tháng cho thấy tốc độ hấp thụ vốn đầu tư công vẫn ở mức thấp so với mục tiêu quý 2 là 40% và quý 3 là 70%. Khoảng cách 23,1 điểm phần trăm so với mục tiêu quý 2 tạo áp lực lớn lên dòng tiền những tháng tới.
Nguyên nhân chính bao gồm: nhiều dự án đang trong giai đoạn hoàn thiện thủ tục đầu tư, thiết kế, dự toán và lựa chọn nhà thầu. Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật còn vướng mắc. Nguồn cung và giá vật liệu xây dựng chưa ổn định.
Về mặt cấu trúc dòng tiền, vốn ngân sách địa phương (17,1%) giải ngân nhanh hơn đáng kể so với vốn ngân sách trung ương (9,6%). Điều này phản ánh sự khác biệt về quy trình phê duyệt và phân bổ giữa hai nguồn vốn.
Tỷ lệ giải ngân vốn bồi thường đạt 35,82% là tín hiệu tích cực hơn, cho thấy khâu giải phóng mặt bằng — vốn là điểm nghẽn truyền thống — đang được đẩy nhanh.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
UBND Tp.HCM phấn đấu đạt 40% giải ngân vào cuối quý 2 và 70% vào cuối quý 3, hướng tới mục tiêu 100% cả năm 2026. Kế hoạch này được xác định là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, góp phần cho tăng trưởng kinh tế hai con số.
Các biện pháp chỉ đạo bao gồm:
- Chủ tịch UBND Tp.HCM Nguyễn Văn Được yêu cầu xử lý nghiêm trường hợp chậm trễ do nguyên nhân chủ quan.
- Phường, xã nào giải ngân chậm hoặc không giải ngân trong quý 2 sẽ bị điều chuyển vốn cho đơn vị khác.
- Kiên quyết cắt giảm vốn các dự án chậm tiến độ, bổ sung vốn cho dự án triển khai tốt.
- Tập trung bố trí vốn các dự án lớn, trọng tâm, trọng điểm có tác động lan tỏa.
Đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý tiến độ và giải ngân dự án cũng được đề cập như một giải pháp kỹ thuật.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính (ngày 3/6/2026), giải ngân vốn đầu tư công cả nước 5 tháng đạt 21,6% kế hoạch. Tỷ lệ của Tp.HCM (16,9%) thấp hơn mức bình quân chung quốc gia, cho thấy áp lực thanh khoản khu vực này lớn hơn tương đối.
Đối với nhà đầu tư, biến số quan trọng là tốc độ cải thiện giải ngân trong tháng 6 và tháng 7/2026. Nếu dòng vốn đầu tư công được đẩy mạnh, các ngành vật liệu xây dựng, bất động sản khu công nghiệp và ngân hàng có thể hưởng lợi về thanh khoản. Ngược lại, nếu tiến độ chậm kéo dài, rủi ro thiếu hụt cầu nội địa và áp lực tài khóa sẽ gia tăng.