Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Giá lúa mì thế giới ghi nhận mức tăng mạnh trong tuần giao dịch từ 13 đến 17/7/2026. Theo Báo Công Thương, giá lúa mì Chicago (CBOT) chốt tuần tăng 6,6% đạt 250,9 USD/tấn. Lúa mì Kansas tăng 8,3% lên 269 USD/tấn.
Đà tăng này diễn ra trong bối cảnh nhiều yếu tố cung – cầu đồng loạt hỗ trợ. Căng thẳng địa chính trị tại Biển Đen, triển vọng sản lượng suy giảm và tồn kho toàn cầu bị hạ dự báo là những nguyên nhân chính.
| Chỉ số | Giá trị | Biến động tuần |
|---|---|---|
| Lúa mì Chicago (CBOT) | 250,9 USD/tấn | +6,6% |
| Lúa mì Kansas | 269 USD/tấn | +8,3% |
| MXV-Index | 2.745 điểm | +3,2% |
Dữ liệu từ MXV cho thấy nhóm năng lượng cũng bứt phá, với giá dầu thô tăng hơn 15% trong cùng kỳ. Điều này phản ánh tâm lý risk-off lan rộng trên thị trường hàng hóa.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Dòng tiền đổ vào lúa mì chủ yếu đến từ phần bù rủi ro địa chính trị. Theo bà Nguyễn Thị Thu Hiền (Trưởng phòng Tin tức Công ty Cổ phần Hitech Finance – Thành viên Kinh doanh 036 của MXV), đà tăng hiện nay phản ánh lo ngại về gián đoạn xuất khẩu từ Nga và Ukraine hơn là sự thay đổi mạnh trong cán cân cung – cầu thực tế.
Các tổ chức phân tích SovEcon và IKAR đã hạ dự báo xuất khẩu lúa mì của Nga trong tháng 7 xuống còn khoảng 2 triệu tấn, thấp hơn đáng kể so với trung bình nhiều năm. Nga hiện chiếm gần 20% lượng lúa mì xuất khẩu toàn cầu.
Bên cạnh đó, lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel của Nga khiến chi phí nhiên liệu thu hoạch tăng mạnh, gây khó khăn cho nông dân trong vụ đông. Tại Ukraine, gián đoạn tại cảng Odessa làm giảm khoảng một phần ba năng lực xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen.
Triển vọng sản lượng tại các quốc gia sản xuất lớn cũng suy giảm. USDA dự báo sản lượng lúa mì Mỹ năm 2026 chỉ đạt 41,8 triệu tấn – mức thấp nhất kể từ năm 1970. Sản lượng lúa mì vụ đông giảm xuống mức thấp nhất trong hơn nửa thế kỷ.
Tại châu Âu, Bộ Nông nghiệp Pháp dự báo sản lượng lúa mì mềm giảm 4% do nắng nóng kéo dài. Đức và Canada cũng ghi nhận triển vọng sản lượng kém tích cực.
Báo cáo WASDE tháng 7 của USDA điều chỉnh giảm dự báo tồn kho lúa mì cuối kỳ niên vụ 2026-2027 toàn cầu xuống còn 272,8 triệu tấn. Tồn kho cuối kỳ của Mỹ giảm xuống 19,6 triệu tấn. Việc lượng dự trữ thu hẹp cho thấy thị trường ngày càng nhạy cảm với các rủi ro thời tiết và logistics.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Tại Việt Nam, hoạt động nhập khẩu lúa mì tăng mạnh. Trong 15 ngày đầu tháng 7, lượng nhập khẩu đạt hơn 176.600 tấn, tăng gần 153% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế từ đầu năm đến giữa tháng 7, Việt Nam đã nhập khẩu trên 5,06 triệu tấn lúa mì, tăng 61,5%; kim ngạch hơn 1,31 tỷ USD, tăng 57,5% so với cùng kỳ năm 2025.
Các doanh nghiệp chủ động tích trữ nguyên liệu từ sớm nhằm đảm bảo nguồn cung và hạn chế rủi ro trước biến động giá quốc tế.
Theo bà Nguyễn Thị Thu Hiền, xu hướng ngắn hạn của lúa mì vẫn nghiêng về tích cực sau hai tuần tăng liên tiếp. Tuy nhiên, khi giá đã tiến sát vùng đỉnh hai tháng, khả năng xuất hiện các nhịp điều chỉnh kỹ thuật và hoạt động chốt lời sẽ gia tăng.
Ở chiều ngược lại, tiến độ thu hoạch tại Pháp cùng triển vọng nguồn cung mới từ Bắc bán cầu có thể tạo áp lực lên giá nếu thời tiết và địa chính trị không xuất hiện thêm yếu tố bất lợi. Kết quả khảo sát chất lượng lúa mì xuân tại Mỹ trong tuần tới sẽ đóng vai trò quan trọng đối với kỳ vọng sản lượng cuối niên vụ.