Tại Họp báo thường kỳ của Bộ Công Thương chiều 7/7, đại diện Cục Điện lực đã thông báo việc áp dụng giá điện theo giờ chưa triển khai đối với khách hàng sinh hoạt. Nội dung này mới ở giai đoạn nghiên cứu, chưa có thời điểm áp dụng cụ thể.
Theo ông Bùi Quốc Hùng, Phó Cục trưởng Cục Điện lực, trước đây hệ thống điện có hai khoảng thời gian cao điểm là buổi trưa và buổi tối. Khi điện mặt trời phát triển mạnh, lượng điện phát vào buổi trưa tăng đáng kể, khiến phụ tải cao điểm giữa ngày gần như được san bằng. Do đó, giờ cao điểm hiện chỉ còn tập trung vào buổi tối.
Việc áp dụng giá điện theo giờ phụ thuộc vào nhiều điều kiện: hệ thống công tơ đo đếm theo thời gian sử dụng, hạ tầng kỹ thuật, hệ thống truyền dữ liệu và kết quả đánh giá tác động đối với người dân cũng như toàn xã hội. Mục tiêu của việc điều chỉnh là khuyến khích khách hàng sử dụng điện lớn dịch chuyển phụ tải sang giờ thấp điểm, giảm áp lực huy động công suất và bảo đảm vận hành hệ thống điện an toàn.
Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Khách hàng sinh hoạt là nhóm có mức tiêu thụ điện lớn, chỉ đứng sau khu vực công nghiệp. Tuy nhiên, Bộ Công Thương đang nghiên cứu phương án áp dụng đối với các hộ sử dụng điện lớn, có khả năng điều chỉnh phụ tải sang giờ thấp điểm.
| Chỉ tiêu | Dữ liệu / Mô tả |
|---|---|
| Thời điểm công bố | 07/07/2026, Họp báo thường kỳ Bộ Công Thương |
| Nhóm đối tượng xem xét | Hộ sử dụng điện lớn (có khả năng điều chỉnh phụ tải) |
| Điều kiện áp dụng | Công tơ đo đếm thời gian sử dụng, hạ tầng kỹ thuật, hệ thống truyền dữ liệu, đánh giá tác động |
| Mục tiêu | Giảm áp lực huy động công suất, vận hành hệ thống an toàn |
Về hóa đơn tiền điện tăng cao tháng 6/2026, nguyên nhân chủ yếu là nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh trong các đợt nắng nóng, đặc biệt đối với điện sinh hoạt. Giá điện sinh hoạt được tính theo biểu giá lũy tiến. Khi sản lượng điện tăng và chuyển sang các bậc thang cao hơn, đơn giá điện cũng tăng tương ứng.
Bộ Công Thương khuyến nghị người dân sử dụng điện tiết kiệm, hạn chế tiêu thụ điện trong các khung giờ có giá cao, đồng thời kiểm soát sản lượng điện sử dụng để tránh vượt lên các bậc giá điện cao. Điều này nhằm giảm chi phí tiền điện hàng tháng.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Việc nghiên cứu giá điện theo giờ phản ánh chiến lược điều tiết phụ tải của Bộ Công Thương. Cơ chế này nhằm giảm áp lực huy động nguồn điện vào giờ cao điểm (buổi tối), đặc biệt khi điện mặt trời buổi trưa đã giúp san bằng phụ tải.
Từ góc nhìn chi phí vốn, việc áp dụng giá điện theo giờ sẽ tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất của các hộ tiêu thụ điện lớn. Nếu được triển khai, các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp sẽ phải cân nhắc dịch chuyển phụ tải để tối ưu hóa chi phí năng lượng. Ngược lại, độ trễ chính sách (policy lag) trong việc ban hành giá điện theo giờ khiến rủi ro chi phí đầu vào chưa được phản ánh kịp thời.
Đối với thị trường chứng khoán, các doanh nghiệp ngành điện (như EVN, các công ty phát điện) có thể chịu tác động từ sự thay đổi biểu giá. Tuy nhiên, do chưa có thời điểm áp dụng cụ thể, tác động ngắn hạn là không đáng kể.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
- Nghị định số 243/2026/NĐ-CP ngày 4/7/2026 sửa đổi Nghị định 57/2025/NĐ-CP và Nghị định 58/2025/NĐ-CP, bổ sung cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà.
- Quy hoạch phát triển điện quốc gia đặt mục tiêu đến năm 2030 phát triển từ 10.000–16.000 MW công suất lưu trữ năng lượng.
- EVN đầu tư thêm 1.700 MW hệ thống lưu trữ điện, tập trung tại miền Bắc.
- Bộ Tài chính chưa bố trí được ngân sách hỗ trợ phát triển điện mặt trời mái nhà. Cơ chế tín dụng vẫn còn ý kiến khác nhau về đơn vị cho vay.
Các dự án điện mặt trời tập trung trong quy hoạch quốc gia phải đầu tư hệ thống lưu trữ tương đương khoảng 10% công suất trong thời gian 2 giờ. Bộ Công Thương đang nghiên cứu coi hệ thống lưu trữ là loại hình dịch vụ hỗ trợ vận hành hệ thống điện.
Miền Trung và miền Nam hiện chưa có nhu cầu cấp thiết về lưu trữ do nguồn cung vẫn đáp ứng phụ tải. Đầu tư trước mắt tập trung tại miền Bắc. NSMO cho biết việc điều chỉnh giờ cao điểm không làm thay đổi mức giá điện hiện hành, không làm tăng số giờ cao điểm và hầu như không ảnh hưởng đến các hộ gia đình.