Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Giá dầu thô thế giới bật tăng hơn 3% trong phiên 22/7, lên mức cao nhất trong 6 tuần, theo ghi nhận của Vietnam+. Nguyên nhân trực tiếp đến từ xung đột leo thang giữa Mỹ và Iran cùng mối đe dọa từ lực lượng Houthi tại Yemen.
Dữ liệu giao dịch ngày 22/7 cho thấy:
| Chỉ số | Giá đóng cửa | Thay đổi tuyệt đối | Thay đổi % |
|---|---|---|---|
| Dầu Brent | 94,07 USD/thùng | +3,06 USD | +3,36% |
| Dầu WTI | 86,83 USD/thùng | +2,49 USD | +2,95% |
Bên cạnh đó, cấu trúc giá trên thị trường kỳ hạn phản ánh mức độ thắt chặt nguồn cung trong ngắn hạn nghiêm trọng nhất kể từ tháng 5/2026, theo phân tích của Gelber & Associates.
Trái ngược với diễn biến giá, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) công bố dự trữ dầu thô Mỹ tăng 2 triệu thùng trong tuần trước, vượt xa dự báo giảm 1,1 triệu thùng của giới phân tích. Tuy nhiên, áp lực giảm giá từ dữ liệu này đã bị triệt tiêu hoàn toàn bởi sức nóng địa chính trị.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Thị trường năng lượng hiện đối mặt với rủi ro kép tại hai eo biển chiến lược:
- Eo biển Hormuz: Cơ quan chỉ huy quân sự chính của Iran (Khatam al-Anbiya) cảnh báo sẽ phong tỏa toàn bộ hoạt động xuất khẩu dầu từ Tây Á và tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ nếu Mỹ tiến hành hoạt động quân sự nhằm vào Iran.
- Eo biển Bab el-Mandeb: Lực lượng Houthi tuyên bố nhắm mục tiêu vào tàu chở dầu Saudi Arabia và áp đặt phong tỏa hàng hải. Hải quân Liên minh châu Âu (EU) khuyến cáo các tàu có liên hệ với Mỹ, Israel hoặc Saudi Arabia tránh xa Biển Đỏ và Vịnh Aden.
Những lo ngại này buộc các tàu thương mại phải thay đổi lộ trình, gây thêm áp lực lên thị trường vật lý. Một số nhà máy lọc dầu châu Á hiện phải tìm cách vận chuyển dầu từ Saudi Arabia đi vòng qua châu Phi để né tránh rủi ro.
Dòng tiền đang phản ứng bằng cách định giá lại phần bù rủi ro địa chính trị, lấn át hoàn toàn các yếu tố cơ bản như tồn kho tăng. Cấu trúc thị trường kỳ hạn (backwardation) mạnh lên cho thấy giới đầu tư kỳ vọng nguồn cung sẽ thắt chặt hơn trong ngắn hạn, bất chấp dữ liệu tồn kho hiện tại.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Ngoài hai điểm nóng trên, các yếu tố sau cần được theo dõi trong thời gian tới:
- Phản ứng quân sự từ Mỹ: Bất kỳ hành động quân sự nào nhằm vào Iran đều có thể kích hoạt cảnh báo phong tỏa của Tehran, đẩy giá dầu lên cao hơn.
- Hoạt động của Houthi tại Bab el-Mandeb: Nếu lực lượng này tiếp tục nhắm mục tiêu vào tàu chở dầu, chi phí vận chuyển và bảo hiểm sẽ tăng, ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
- Dữ liệu tồn kho Mỹ: Dự trữ tăng 2 triệu thùng cho thấy nguồn cung nội địa vẫn dồi dào, nhưng có thể bị bỏ qua nếu rủi ro địa chính trị leo thang.
- Đàm phán ngoại giao: Bất kỳ tín hiệu ngừng bắn hay hạ nhiệt căng thẳng nào cũng có thể gây áp lực giảm giá ngắn hạn.
Các nhà phân tích tại Gelber & Associates lưu ý rằng thị trường đang trong trạng thái nhạy cảm cực độ, với biến động giá có thể tiếp diễn khi thông tin mới xuất hiện. Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến tại Trung Đông và các quyết định chính sách từ FED, vì chi phí năng lượng tăng có thể ảnh hưởng đến lạm phát và định hướng lãi suất.