EVN lãi hợp nhất 51.881 tỉ đồng năm 2025: Góc nhìn từ áp lực tỉ giá chưa phân bổ 17.500 tỉ và chi phí vốn ngành năng lượng

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Ngày 11-6, trả lời Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Đình Phước - Phó tổng giám đốc EVN - đã công bố báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025. Kết quả cho thấy lợi nhuận sau thuế hợp nhất toàn tập đoàn đạt 51.881,9 tỉ đồng. Công ty mẹ EVN ghi nhận lợi nhuận sau thuế 39.762 tỉ đồng, giúp giảm lỗ lũy kế còn 5.611 tỉ đồng. Toàn tập đoàn không còn lỗ lũy kế hợp nhất.

Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý là khoản chênh lệch tỉ giá chưa được ghi nhận vào chi phí sản xuất, ước tính còn khoảng 17.500 tỉ đồng đến hết năm 2025. Con số này phản ánh rủi ro tỉ giá tiềm ẩn từ các khoản vay ngoại tệ của EVN.

Nguyên nhân chính dẫn đến lợi nhuận lớn được lãnh đạo EVN giải thích: thủy văn thuận lợi với sản lượng thủy điện đạt kỷ lục 105,7 tỉ kWh, giá nhiên liệu đầu vào (than, khí, dầu) ổn định, và chính sách tiết kiệm chi phí. Cụ thể, EVN tiết kiệm chi phí thường xuyên tối thiểu 10%, chi phí sửa chữa lớn tiết giảm 20%.

Giá bán lẻ điện được điều chỉnh theo Nghị định số 72 từ ngày 10-5-2025 cũng góp phần cải thiện tài chính. Trong tổng lợi nhuận công ty mẹ, hoạt động sản xuất kinh doanh điện chiếm hơn 91%, còn lại là thu cổ tức từ đầu tư.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Bức tranh tài chính của EVN năm 2025 phản ánh rõ nét sự phụ thuộc lớn vào yếu tố thời tiết và giá nhiên liệu toàn cầu. Sản lượng thủy điện tăng 17,5 tỉ kWh so với năm 2024, tương đương mức tăng ~19,8%. Điều này giúp giảm tỉ trọng huy động từ nhiệt điện than, khí và dầu, vốn có chi phí cao hơn đáng kể.

Giá nhiên liệu ổn định là kết quả của việc thị trường năng lượng toàn cầu hạ nhiệt sau cú sốc 2022-2023 từ chiến sự Nga-Ukraine. EVN cho biết đây là năm hiếm hoi không đối mặt biến động bất thường của thị trường nhiên liệu.

Tồn tại khoản chênh lệch tỉ giá 17.500 tỉ đồng chưa phân bổ là một điểm nghẽn tài chính quan trọng. Khoản lỗ tỉ giá này phát sinh từ các khoản vay ngoại tệ để đầu tư vào các dự điện. Nếu tỉ giá VND/USD biến động mạnh, khoản chênh lệch này sẽ trở thành chi phí thực tế, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận các năm sau. Điều này tương tự như áp lực tỉ giá mà các doanh nghiệp có vay nợ USD lớn từng gặp phải trong giai đoạn 2022-2023.

Chi phí vốn của EVN vẫn chịu áp lực từ các khoản đầu tư lớn cho nguồn và lưới điện trong tương lai. Việc ghi nhận chênh lệch tỉ giá vào chi phí sản xuất trong các kỳ tới có thể làm giảm lợi nhuận biên.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Ba yếu tố chính cần theo dõi trong giai đoạn tới:

• Diễn biến thủy văn năm 2026: Nếu điều kiện thủy văn trở lại mức trung bình, sản lượng thủy điện giảm sẽ buộc EVN huy động nhiều hơn từ các nguồn giá cao, ảnh hưởng biên lợi nhuận.
• Biến động tỉ giá USD/VND và mặt bằng lãi suất toàn cầu: 17.500 tỉ đồng chênh lệch tỉ giá chưa phân bổ sẽ được xử lý ra sao? Mức độ ảnh hưởng đến báo cáo tài chính là yếu tố quan trọng.
• Tiến độ và quy mô giải ngân đầu tư vào các dự án nguồn và lưới điện mới, đặc biệt là năng lượng tái tạo, tác động đến dòng tiền và chi phí vốn dài hạn.

Nghị định số 72 về điều chỉnh giá điện là cơ sở pháp lý để EVN cân đối tài chính. Tuy nhiên, giá điện đầu ra khó tăng mạnh do áp lực lạm phát và sức mua của người dân.

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu ngành điện (mã tiêu biểu) thường nhạy cảm với thông tin về giá điện và chi phí đầu vào. Nhà đầu tư cần đánh giá rủi ro tỉ giá như một yếu tố chi phí tiềm ẩn, chưa được phản ánh đầy đủ trong báo cáo tài chính năm 2025.

Đối với thị trường năng lượng và hàng hóa, sự ổn định của giá than, khí và dầu là yếu tố then chốt. Bất kỳ cú sốc cung nào từ khu vực Trung Đông hoặc chính sách năng lượng của các nước lớn đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất điện của EVN.