Đồng yen vượt mốc 163 yen/USD lần đầu tiên kể từ năm 1986: Áp lực từ giá dầu và chênh lệch lãi suất

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Theo TTXVN/Vietnam+, đồng yen đã giảm xuống mức 163,24 yen/USD vào ngày 22/07/2026, lần đầu tiên vượt mốc 163 yen/USD kể từ tháng 12/1986. Nguyên nhân trực tiếp đến từ đồng bạc xanh tăng giá theo lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ, kết hợp với căng thẳng leo thang tại Trung Đông đẩy giá dầu lên cao.

Trước đó, từ ngày 28/4 đến ngày 27/5, các nhà chức trách Nhật Bản đã chi 11.7300 tỷ yen (tương đương 71,9 tỷ USD) để can thiệp hỗ trợ đồng nội tệ. Tuy nhiên, nỗ lực này không đủ để ngăn đà suy yếu.

Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama đã sử dụng ngôn từ mạnh mẽ nhất trong nhiều tuần để cảnh báo về khả năng can thiệp mới. Người phụ trách chiến lược ngoại hối tại Nomura Securities, Yujiro Goto, nhận định nếu giá dầu duy trì ở mức cao và không có sự can thiệp, tỷ giá USD/yen có khả năng tiếp tục tăng.

Các yếu tố gây áp lực lên đồng yen bao gồm rủi ro địa chính trị, lo ngại về tài chính và chênh lệch lãi suất lớn giữa Nhật Bản và Mỹ.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Đồng USD tăng giá nhờ lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ hấp dẫn hơn, thu hút dòng vốn toàn cầu. Trong khi đó, đồng yen chịu áp lực kép từ chênh lệch lãi suất và chi phí năng lượng leo thang.

Căng thẳng Trung Đông đẩy giá dầu lên cao, làm gia tăng chi phí nhập khẩu năng lượng của Nhật Bản, một nước phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ khu vực này. Điều này làm suy yếu cán cân thương mại và gây áp lực giảm giá lên đồng yen.

Chênh lệch lãi suất giữa Nhật Bản và Mỹ vẫn ở mức rộng, khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) duy trì chính sách tiền tệ siêu lỏng, trong khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tiếp tục xu hướng thắt chặt. Điều này khuyến khích các nhà đầu tư vay yen với lãi suất thấp để đầu tư vào tài sản USD (carry trade), tạo thêm áp lực bán yen.

Mặc dù các nhà chức trách Nhật Bản đã chi 71,9 tỷ USD để can thiệp, hiệu quả chỉ mang tính ngắn hạn. Chính phủ Nhật Bản đối mặt với độ trễ chính sách (policy lag) khi các biện pháp can thiệp không thể giải quyết triệt để nguyên nhân cốt lõi là chênh lệch lãi suất và rủi ro địa chính trị.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Các yếu tố cần theo dõi trong thời gian tới bao gồm:

• Diễn biến giá dầu WTI/Brent: Nếu giá dầu duy trì ở mức cao, áp lực lên đồng yen sẽ tiếp diễn.
• Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ: Nếu lợi suất tiếp tục tăng, đồng USD sẽ mạnh lên, gây thêm áp lực lên yen.
• Phản ứng chính sách của Nhật Bản: Khả năng BOJ tăng lãi suất trong tháng 6/2026 đã được đề cập, nhưng vẫn vấp phải rào cản chính trị trong nước.
• Can thiệp ngoại hối mới: Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama đã cảnh báo mạnh mẽ, nhưng hiệu quả của can thiệp phụ thuộc vào quy mô và thời điểm.

Theo nhận định của Yujiro Goto (Nomura Securities), nếu giá dầu cao và không có can thiệp, tỷ giá USD/yen có khả năng tiếp tục tăng. Các nhà đầu tư cần theo dõi sát sao các tín hiệu từ BOJ và diễn biến thị trường năng lượng để đánh giá rủi ro.