Đồng yen Nhật sát ngưỡng thấp nhất 40 năm: Áp lực từ chênh lệch lãi suất và kỳ vọng can thiệp

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Đồng USD duy trì sức mạnh ổn định trong phiên ngày 19/6, đẩy đồng yen Nhật tiến sát mức thấp kỷ lục của 4 thập kỷ. Theo thông tin từ VietnamPlus, cuối ngày 18/6, đồng USD đã leo lên mức cao 161,8 yen/USD, tiến rất gần sát mốc 161,96 yen/USD ghi nhận vào tháng 7/2024.

Nếu vượt qua ngưỡng này, đồng yen sẽ rơi xuống mức thấp nhất kể từ năm 1986. Tính đến ngày 19/6, tỷ giá duy trì ở mức 161,3 yen/USD.

Các mốc tỷ giá quan trọng được ghi nhận:

Giới đầu tư đang trong trạng thái thận trọng cao độ trước khả năng nhà chức trách Nhật Bản sẽ can thiệp trực tiếp vào thị trường để hỗ trợ tỷ giá. Động thái tương tự đã diễn ra hồi cuối tháng 4 và đầu tháng 5/2026.

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Nguyên nhân dẫn đến sự sụt giảm của đồng yen đến từ các yếu tố chênh lệch lãi suất, bất ổn chính trị và thanh khoản thấp. Lãi suất tại Nhật Bản vẫn thấp hơn nhiều so với quốc tế, dù BoJ vừa nâng lãi suất lên mức cao nhất trong 31 năm vào tuần này.

Ngày 16/6, BoJ nâng lãi suất chính sách chủ chốt lên 1%, mức cao nhất trong 31 năm, nhằm đối phó với rủi ro lạm phát gia tăng do giá dầu thô tăng cao vì xung đột ở Trung Đông và đồng yen yếu. Sau cuộc họp chính sách kéo dài hai ngày, BoJ cũng nâng lãi suất ngắn hạn từ 0,75% lần đầu tiên kể từ tháng 12/2025.

Các yếu tố tác động đến dòng tiền:

• Chênh lệch lãi suất: Lãi suất Nhật Bản (1%) thấp hơn nhiều so với Mỹ, nơi Fed duy trì lập trường hawkish.
• Bất ổn chính trị: Những lo ngại về kế hoạch chi tiêu của Thủ tướng Sanae Takaichi làm xói mòn lòng tin nhà đầu tư.
• Thanh khoản thấp: Kỳ nghỉ lễ tại Mỹ tạo ra bối cảnh thanh khoản thấp, thời điểm Nhật Bản thường ưu tiên can thiệp.

Chuyên gia Francesco Pesole từ ngân hàng ING lưu ý rằng kỳ nghỉ lễ tại Mỹ tạo ra bối cảnh thanh khoản thấp, thời điểm mà Chính phủ Nhật Bản thường ưu tiên để thực hiện can thiệp. Sức mạnh của đồng bạc xanh được củng cố sau cuộc họp của Fed hôm 17/6, khi các dự báo mới cho thấy 9 trên 19 quan chức kỳ vọng sẽ có một đợt tăng lãi suất vào cuối năm nay.

Chỉ số đồng USD đã tăng 1% trong tuần này, chạm mức cao nhất trong 13 tháng so với rổ các đồng tiền chủ chốt. Sự chuyển hướng “diều hâu” từ tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh cũng là nhân tố thúc đẩy đà tăng này.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

BoJ nhận thấy cần ưu tiên ứng phó với rủi ro lạm phát, dù việc tăng lãi suất chính sách có thể làm chậm nền kinh tế vì chi phí vay của các công ty tăng lên, hạn chế đầu tư và làm giảm chi tiêu tư nhân. Tuyên bố của BoJ nêu rõ lạm phát cơ bản có nguy cơ tăng vượt mục tiêu 2% do giá dầu thô tăng.

Dữ liệu công bố ngày 17/6 cho thấy xuất khẩu của Nhật Bản trong tháng 5/2026 đã tăng tháng thứ chín liên tiếp. Theo số liệu của Chính phủ Nhật Bản, tổng giá trị xuất khẩu trong tháng 5/2026 tăng 17% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức dự báo trung vị của thị trường là 16,2% và nối tiếp mức tăng 14,8% trong tháng 4.

Số liệu xuất khẩu Nhật Bản tháng 5/2026:

Ông Koki Akimoto, chuyên gia kinh tế tại Viện Nghiên cứu Daiwa, cho biết tác động về giá cả, xuất phát từ sự suy yếu của đồng yen và chi phí năng lượng tăng mạnh, là yếu tố quan trọng thúc đẩy cả xuất khẩu lẫn nhập khẩu. Tuy nhiên, mức tăng rất thấp về khối lượng cho thấy xuất khẩu của Nhật Bản vẫn thiếu động lực tăng trưởng thực chất.

Đồng bảng Anh ghi nhận mức tăng 0,25% so với USD, giao dịch ở mức 1,3238 USD/bảng, phục hồi từ mức thấp nhất gần 3 tháng. Đà tăng được hỗ trợ bởi chiến thắng của ông Andy Burnham trong cuộc bầu cử bổ sung tại Makerfield và doanh số bán lẻ tại Anh tháng 5/2026 tăng 1,2%, vượt dự báo 0,5%.

Thị trường cũng ghi nhận số liệu thâm hụt ngân sách của Chính phủ Anh tăng cao hơn dự kiến. Dù vậy, triển vọng dài hạn của đồng bảng Anh vẫn thận trọng khi thị trường chỉ đang định giá duy nhất một đợt tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm từ BoE từ nay đến cuối năm.