Chủ trương phát triển nhà ở cho thuê quy mô lớn: Điểm nghẽn thanh khoản và cơ hội cho dòng vốn dài hạn

Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin

Chiều 1/6/2026, tại Hải Phòng, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với lãnh đạo thành phố Hải Phòng và các tỉnh Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình, Hưng Yên về phát triển nhà ở cho thuê theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Thủ tướng nhấn mạnh phát triển nhà ở cho thuê là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, được khẳng định qua Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư và Thông báo số 64-TB/VPTW.

Các số liệu và mốc thời gian then chốt được công bố tại cuộc họp bao gồm:

Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao

Thủ tướng xác định vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ có tốc độ đô thị hóa và quy mô lao động tập trung rất lớn, với hàng trăm nghìn công nhân tại các khu công nghiệp. Áp lực về nhà ở cho thuê đang rất cấp bách.

Điểm nghẽn đầu tiên được nêu rõ: nhu cầu thuê nhà rất lớn trong khi quỹ nhà cho thuê rất thiếu, nhất là cho thuê dài hạn với giá phù hợp. Công nhân hiện chủ yếu thuê nhà trọ tự phát do hộ dân tự xây, tiềm ẩn nguy cơ về an toàn phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường.

Về khía cạnh dòng vốn, tỷ suất sinh lời thấp và thời gian hoàn vốn dài đối với dự án nhà ở cho thuê đang là điểm nghẽn lớn trong thu hút khu vực tư nhân. Cơ chế ưu đãi tài chính, thuế, tín dụng cũng chưa đủ mạnh.

Thủ tướng chỉ đạo Nhà nước phải làm trước, coi nguồn lực nhà nước là đòn bẩy để hỗ trợ và kêu gọi nguồn lực tư nhân. Các Quỹ nhà ở quốc gia và địa phương sẽ phát huy vai trò dẫn dắt, tạo lực đẩy cho thị trường.

Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi

Các địa phương căn cứ quy hoạch chung, quy hoạch tỉnh đã được phê duyệt, chủ động rà soát, điều chỉnh quy hoạch vị trí, quy mô các khu vực phát triển nhà ở cho thuê, gắn với các khu công nghiệp trọng điểm.

Thủ tướng gợi ý một số cơ chế huy động nguồn lực: đối với nhà ở cho thuê thuộc sở hữu nhà nước có thể xây mới hoặc huy động doanh nghiệp xây; các dự án nhà ở thương mại có thể xác định tỷ lệ nhất định nhà ở cho thuê thuộc sở hữu nhà nước.

Trường hợp doanh nghiệp tư nhân bỏ tiền triển khai dự án nhà ở cho thuê, có thể được giao quản lý một số trung tâm thương mại để tạo dòng tiền, bảo đảm chi phí vận hành, bảo dưỡng.

Các bộ ngành Trung ương được yêu cầu hỗ trợ địa phương nếu có vướng mắc. Các địa phương phải chủ động triển khai, không thụ động chờ Trung ương; nếu vướng thì phải chỉ ra cụ thể để đề xuất sửa đổi, hoàn thiện thể chế.