Chiều 29-5, tại TP Cần Thơ, Hội thảo 'Chuyển đổi xanh trong nông nghiệp – từ công nghệ đến thị trường' do Báo Tuổi Trẻ phối hợp với UBND TP Cần Thơ và Đại học Cần Thơ tổ chức đã thu hút hơn 100 khách mời từ viện nghiên cứu, trường đại học, nông dân, doanh nghiệp và hợp tác xã tiêu biểu trong khu vực. Sự kiện đặt ra tín hiệu chính sách quan trọng về định hướng tái cấu trúc ngành nông nghiệp ĐBSCL theo hướng xanh và bền vững – yếu tố có thể tác động đến chuỗi cung ứng hàng hóa nông sản và dòng vốn đầu tư vào lĩnh vực này.
Hiện tượng thực tế và những mảnh ghép thông tin
Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, ông Lê Công Lý, nhấn mạnh rằng chuyển đổi xanh không còn là xu hướng lựa chọn mà đã trở thành điều kiện bắt buộc để tồn tại và cạnh tranh. Giá trị lớn nhất của chuyển đổi xanh nằm ở việc tái cấu trúc toàn bộ nền nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững và có giá trị gia tăng cao hơn. Ông cho rằng ngành nông nghiệp phải chuyển từ tư duy 'sản xuất nông nghiệp' sang 'kinh tế nông nghiệp', coi nông sản là sản phẩm kinh tế - sinh thái - văn hóa. Các bên tham gia đã thảo luận mô hình lúa phát thải thấp, ứng dụng Global GAP, và hệ sinh thái liên kết '4 nhà'.
| Thành phần | Vai trò theo hội thảo |
|---|---|
| Nhà nước | Kiến tạo, cải thiện môi trường đầu tư |
| Nhà khoa học | Cung cấp tri thức và công nghệ |
| Doanh nghiệp | Dẫn dắt thị trường |
| Người nông dân | Trung tâm chuyển đổi |
Đại diện Trung tâm Thích ứng biến đổi khí hậu và trung hòa carbon (Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chia sẻ về chính sách hỗ trợ công nghệ xanh. PGS.TS Châu Minh Khôi (Đại học Cần Thơ) giới thiệu mô hình ứng dụng công nghệ cao trong trồng trọt. Techpal Group trình bày kinh nghiệm sản xuất lúa chuẩn Global GAP. Lãnh đạo Cần Thơ cam kết tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao, thúc đẩy liên kết vùng và mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản xanh.
Bản chất dòng tiền đang vận hành ra sao
Cam kết từ chính quyền Cần Thơ phản ánh xu hướng chính sách tập trung vào nông nghiệp xanh, vốn đang được thúc đẩy bởi các yêu cầu từ thị trường xuất khẩu (EU, Mỹ) về tiêu chuẩn môi trường và truy xuất nguồn gốc. Điều này có thể tạo ra sự dịch chuyển dòng vốn đầu tư vào các doanh nghiệp nông nghiệp công nghệ cao, sản xuất hữu cơ và chuỗi giá trị xanh. Trên thị trường hàng hóa, các sản phẩm như gạo, trái cây, thủy sản từ ĐBSCL có thể hưởng phí bảo hiểm xanh nếu đáp ứng chứng nhận. Tuy nhiên, chi phí chuyển đổi ban đầu có thể làm tăng giá vốn, ảnh hưởng đến biên lợi nhuận ngắn hạn của các hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ. Tâm lý thị trường đối với cổ phiếu ngành nông nghiệp có thể tích cực nếu các cam kết được thực thi, nhưng vẫn cần theo dõi tiến độ cụ thể.
Bối cảnh và các dữ kiện cần theo dõi
Các yếu tố cần quan tâm sau hội thảo: (1) Tiến độ ban hành chính sách hỗ trợ tài chính và kỹ thuật cho nông dân chuyển đổi xanh; (2) Sự tham gia của các doanh nghiệp đầu ngành trong việc xây dựng chuỗi cung ứng xanh; (3) Phản ứng từ thị trường quốc tế, đặc biệt là các yêu cầu về CBAM (Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon) từ EU; (4) Sự phát triển của thị trường tín chỉ carbon nông nghiệp tại Việt Nam. Nhà đầu tư nên theo dõi các báo cáo tiếp theo từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng như diễn biến giá các mặt hàng nông sản chủ lực.